آیا درختان پسته را در پاییز هرس می کنید؟

آیا درختان پسته را در پاییز هرس می کنید؟
محتوا پنهان

آیا می دانید هرس کردن به چه معنایی است؟

شما اگر در حیاط خانه خود درخت دارید حتما گاهی پیش آمده است که شاخ و برگ های اضافی آنرا بریده باشید. به این باور که درخت جای نفس کشیدن ندارد. دور و برش را خلوت کنم تا نفس بکشد! بله این ساده ترین شکل تعریف مفهوم هرس، سربرداری و تربیت در درختان است.

حال اگر شما باغی دارید که درختان در آن با تراکم کم یا زیاد قرار گرفته اند. نیاز به هرس کردن و فرم دهی درختان در آن به شدت احساس می شود. برای اینکه بدانید در چه زمانی و به چه شکلی درختان باغ خود را هرس و فرم دهی کنید. در ادامه این نوشته با ما همراه باشید.

به طور کلی هرس را به سه منظور انجام می دهند:

  • هرس فرم(تربیت)
  • هرس باردهی(درختان بالغ بارده)
  • هرس جوان سازی درختان مسن

آیا می دانید هرس کردن به چه معنایی است؟

عادت رشدی درختان پسته که سبب هرس می شود!

درختان پسته در هنگام رشد رویشی خود دارای چیرگی انتهائی قوی هستند. به این ترتیب که در فصل جاری، شاخه های قوی و کلفتی از جوانه های انتهائی شاخه رشد می کنند.

اگر شما در این زمان سربرداری آنها را انجام دهید شاخه های فرعی زیادی تولید خواهید کرد که به درخت شما شکل و فرم مناسبی را خواهد داد. اگر هم در باغ خود درختان مسن دارید با سربرداری تاج درختان تا چوب های 3 تا 4 ساله می توانید بر این چیرگی انتهائی غلبه کنید.

چرا چیرگی انتهائی برای درختان پسته مضر است؟

درختان به طور طبیعی تمایل دارند به سمت نور خورشید حرکت کنند. درختان پسته هم از این قضیه مستثنا نیستند! اگر در این زمان درختان به حال خود رها شوند درختانی با باردهی به شدت پایین دارید. می دانید چرا؟

جوانه های گل در درختان پسته، به صورت جانبی بر روی شاخه های یکساله تشکیل می شوند. این جوانه ها شامل جوانه گل پسته(که نهایت تولید خوشه می کند) و جوانه برگ و یا شاخه پسته می باشد. در صورتی که جوانه، به شاخه تبدیل شود، تولید شاخه های کوتاه و یا شلاقی می کند.

اگر شاخه های شلاقی را سربرداری و هرس نکنید، چه اتفاقی خواهد افتاد؟

بر روی این شاخه ها جوانه گلی تشکیل نخواهد شد. بنابراین با هرس شاخه های شلاقی ایجاد شده سبب کوتاه کردن شاخه می شوید. در نهایت روی آن جوانه گل تشکیل خواهد شد و تولید محصول رضایت بخشی خواهید داشت.

عادت رشدی درختان پسته که سبب هرس می شود!

به چه نوع هرسی، هرس فرم می گویند؟

هرس فرم به معنی تشکیل یک اسکلت قوی و مناسب در درختان است که در چند سال اول بعد از کاشت نهال و پیوند انجام می شود. در اکثر باغات پسته ایران این نوع هرس بسیار کم انجام می شود و بسیاری از باغداران اصراری به انجام آن ندارند.

اکثر باغداران پس از اینکه نهال های کاشته شده پسته به رشد مناسبی رسیدند که بتوانند آنها را پیوند بزنند، از ارتفاع مناسبی سربرداری را شروع می کنند و روی آنرا بین 2 تا 4 شاخه پیوند می زنند. گاهی هم پیش می آید که هر 4 شاخه پیوند شده را نگه می دارند که در نهایت درختی با 4 تنه با قدی کوتاه بدست می آید. تا اینجا و در سال های ابتدای باردهی درختان مشکلی وجود ندارد.

مشکل از زمانی آغاز خواهد شد که درخت به سال های اوج باردهی خود برسد و بدلیل اینکه شاخه ها با زاویه و فاصله مناسبی روی پایه و تنه قرار نگرفته اند، به هر دلیلی از جمله بار زیاد، بارش برف سنگین، هر فشار مکانیکی وارده به آنها به سمت پایین کشیده می شوند.

کشیده شدن شاخه ها به سمت زمین سبب تماس میوه های پسته با زمین، شکستن شاخه ها و … خواهد شد. در این زمین باغدار مجبور است برای نجات باغ خود هزینه زیادی را صرف کرده تا هرس فرم را در درختان بالغ اجرا کند.

به چه نوع هرسی، هرس فرم می گویند؟

آیا هرس فرم در همه درختان به یک شکل است؟

خیر. هرس فرم در همه درختان به یک شکل نیست. تشکیل یک فرم مناسب برای درختان پسته رابطه مستقیمی با نوع ارقام درختان دارد. ارقام پسته اکبری، بادامی سفید و پسته گرمه را می توان راحت تر و با هزینه کمتری به فرم دلخواه تربیت و هرس کرد زیرا از ارقامی هستند که هرس پذیر می باشند.

ارقام پسته اوحدی، واحدی و تا حدودی کله قوچی به دلیل اینکه چوب آنها استحکام کمتری دارند و همچنین در زمان نونهالی غالبیت انتهایی در آنها زیاد است، فرم دهی در این درختان به سختی انجام خواهد شد.

هدف شما از انجام هرس فرم چیست؟

اگر شما یک باغدار پسته هستید حتما می دانید که درختان پسته رشد کندی دارند و برای اینکه شاخه ها بیشتر و سریعتر رشد کنند، باید تحت یک عامل خارجی قرار بگیرند. بهترین عملیات برای این هدف، هرس شاخه ها است تا تحریک شده و رشد سریعتری داشته باشند.

با هرس فرم همانطور که از اسم آن مشخص است فرم دلخواه مان را به درخت می دهیم تا هم نور کافی از میان شاخ و برگ درختان به خوبی عبور کند و هم اینکه در زمان برداشت محصول به راحتی بتوان از میان درختان عبور کرد و برداشت را به آسانی انجام داد. قطعا هدف رسیدن به محصول بیشتر و با کیفیت بالاتر خواهد بود.

هدف شما از انجام هرس فرم چیست؟

5 زمان حیاتی برای هرس فرم را فراموش نکنید!

1.بهترین هرس در زمستان

بهترین زمان هرس و حذف پاجوش ها در فصل زمستان است. بهترین کار در این فصل حذف پاجوش ها و شاخه هایی است که رشدی نداشته اند. اگر هم می خواهید اسکلت کلی درخت را تقویت کنید. بهترین کار این است که از ارتفاع 90 تا 100 سانتی متری درختان، سربرداری و هرس را انجام دهید تا شاخه های کناری درختان بیشتر رشد کنند. در مورد درختانی که پیوند نخورده اند و رشد کمی هم دارند باید بین 3/1 تا 2/1 شاخه ها را هرس کرد. اگر باز هم رشد کمی داشت باید سایر عوامل تاثیرگذار بر رشد را کنترل کرد.

2.هرس در فصل رشد درختان پسته(خرداد ماه)

پس از هرس و سربرداری در فصل زمستان بهتر است دومین هرس را در خرداد ماه انجام دهید. می دانید چرا؟ چون وقتی در زمستان شاخه ای را بریده اید، شاخه هایی که نزدیک محل هرس بوده اند تحریک کرده اید و رشد کرده اند و اسکلت اصلی درخت را بوجود آورده اند.

اگر این شاخه ها ی رشد کرده را فرم ندهید شکل درخت زشت می شود و شاخه ها مستقیم رشد می کنند. بهترین کار این است که از شاخه های جانبی بوجود آمده، 3 تا 5 شاخه را که رشد خوبی داشته اند نگه دارید و مابقی را حذف کنید.

نکته مهم: اسکلت اصلی درخت را همین 3 تا 5 شاخه جانبی تشکیل خواهد داد.

3.هرس برای فرم دهی اواخر زمستان

گاهی ممکن است شما بخواهید درخت فرم و شکل جامی به خود بگیرد، برای این منظور بهتر است در اواخر زمستان قبل از بیدار شدن درختان، شاخه هایی که اسکلت اصلی درخت را تشکیل می دهند را از ارتفاع 25 سانتی متری سربرداری کنید و سپس آنها را بهم ببندید. شما با این کار درختی به شکل جامی مرکز باز خواهید داشت.

4.بهترین زمان هرس در نهال های 3 تا 5 ساله

در نهال های 3 تا 5 ساله، هرس کردن شاخه هایی که رشد زیادی کرده اند در طول فصل رشد انجام می شود. این شاخه ها برای فرم دادن به اسکلت اصلی درخت سربرداری می شوند. هدف از این هرس افزایش تاج درختان و افزایش قطر شاخه ها خواهد بود.

5.آخرین هرس در فصل خواب درختان

اگر دو مرحله قبلی هرس در زمستان را انجام داده اید و قصد دارید اصولی به درختان خود رسیدگی کنید، این مرحله از هرس را از دست ندهید. در این مرحله باید بر روی شاخه های جانبی قبلی که حفظ کرده اید، دو سه شاخه را نگه دارید و بقیه آنها را هرس کنید.

برای به دست آوردن بهترین نتیجه بهتر است شاخه هایی که در این زمان حفظ کرده اید را نیز از ارتفاع 60 سانتی متری نیز سربرداری کنید تا درخت شکل زیبایی به خود بگیرد و شما به هدفتان نزدیک شوید.

نکته مهم: بهتر است در این مرحله تمام شاخه های کوچک و نازک را از گوشه و کنار شاخه ها حذف کنید.

آیا شما اطلاعی از انواع هرس دارید؟

درختان پسته به روش های متعددی هرس می شوند که در اینجا از پر کاربردترین آنها نام برده می شود.

1.هرس به روش سربرداری

همان طور که از اسمش مشخص است، قطع کردن و بریدن سرشاخه ها یا انتهای فوقانی آنها را سربرداری می نامند. شما با این کار باعث تحریک شدن شاخه ها از محل بریدگی شده و رشد جوانه های جانبی را شدت می بخشید.

هدف از سربرداری: جلوگیری از رشد رویشی بیش از اندازه جوانه های انتهایی و تقویت کردن رشد جوانه های جانبی

بهترین زمان سربرداری: بهترین زمان آن در فصل زمستان

نکته مهم: سربرداری شاخه های بلند و پرتراکم در درختان جوان بسیار مهم و حیاتی است.

1.هرس به روش سربرداری

2.هرس به روش تنک کردن سرشاخه ها

تنک کردن سرشاخه ها به معنی این است که سرشاخه را از انتها می برند و قطع می کنند. از اهداف مهم این هرس عبارتند از:

  • ورود نور کافی به داخل درخت
  • جلوگیری از ایجاد سایه در درختان
  • سرعت بخشیدن به رشد شاخه های میوه دهنده
  • محدود کردن رشد عرضی درختان در بین ردیف ها
  • بریدن تعدادی از شاخه های میوه دهنده به منظور کاهش پدیده سال آوری، قبل از سال پربار
  • انجام این نوع هرس در سن باردهی درختان
  • حذف شاخه های آلوده و خشک به صورت سالیانه در این نوع هرس

نکته مهم: بهتر است در هر زمان و در هر فصلی کلیه پاجوش ها و تنه جوش ها را حذف کنید.

2.هرس به روش تنک کردن سرشاخه ها

هرس باردهی و یا همان هرس میوه دهی درختان پسته

این نوع هرس به منظور کنترل سال آوری درختان انجام می شود. برای کنترل کردن اندازه درخت و سال آوری درختان پسته، انجام دادن هرس باردهی لازم و ضروری است. مکانسیم عمل این هرس به این صورت است که هرس شدید درخت پس از سال پربار سبب ایجاد شاخه های رویشی بسیار قوی در سال کم بار می شود.

سربرداری این شاخه ها پس از سال کم بار باعث می شود که شاخه های کناری با جوانه های گل زیادی بوجود آیند که این برای یک باغدار بسیار خوشایند است. خوشه های پسته بر روی شاخه های جانبی اطراف محور مرکزی درختان تشکیل می شوند. این حالت رشد خوشه ها باعث می شود که در طولانی مدت جوانه های تولید گل و در نهایت میوه در شاخه های پایینی کم شوند.

به همین دلیل است که هرس باردهی انجام می شود تا شاخه های بارده زیاد شده و فضایی باز در تاج درختان ایجاد گردد. بهترین زمان برای این نوع هرس هر دو سال یکبار می باشد.

در چند سال اول باردهی باید از هرس و حذف شاخه های درخت جلوگیری کرد زیرا هر چه درخت بیشتر هرس شود، دیرتر به سن میوه دهی می رسد.

هرس باردهی و یا همان هرس میوه دهی درختان پسته

چه شاخه هایی باید هرس باردهی شوند؟

در درجه اول اینکه کدام شاخه ها باید هرس شوند به تجربه باغدار، خصوصیات رقم و سال پربار یا کم بار بستگی زیادی دارد. ارقام اکبری و کله قوچی در سال های باردهی درختان به ندرت نیاز به هرس میوه دهی دارند، زیرا رشد رویشی در آنها محدود است.

به طور کلی در هرس میوه دهی یا باردهی چه شاخه هایی باید حذف شوند:

  1. شاخه هایی که رشد غیرمعمول داشته و با سایر بخش های درخت هماهنگ نیستند.
  2. شاخه هایی که به سمت پایین درخت کشیده شده اند و با تنه اصلی درخت زاویه ای بیش از زاویه 70 درجه می سازند.
  3. شاخه هایی که به علت محصول زیاد در سال های گذشته، خیلی ضعیف شده اند و توانایی تولید شاخه جدید را ندارند.

3 هدف کلیدی هرس باردهی یا میوه دهی

  1. حفظ شاخه های میوه دهنده
  2. تولید شاخه های گل دهنده و در نهایت میوه دهنده
  3. کمک به رشد درختان و تولید میوه

3 هدف کلیدی هرس باردهی یا میوه دهی

آیا اطلاعی از فواید هرس کردن دارید؟

عملیات هرس درختان پسته یکی از مهم ترین مسائل مدیریت صحیح در باغات پسته به حساب می آید. همان طور که در باغات آبیاری، تغذیه و کوددهی، کنترا آفات و بیماری ها اهمیت دارند موضوع هرس نیز مهم و ضروری است. یک باغدار به درستی از اهمیت عملیات هرس باخبر بوده و برای مدیریت صحیح باغ خود و اجرای درست هرس با کارشناسان مجرب در این حوزه مشورت می کند.

از مهم ترین فواید هرس درختان پسته عبارتند از:

  • خلوت کردن تاج درختان به منظور عبور نور و هوای کافی
  • حذف شاخه های مسن و جایگزین کردن شاخه های جوان
  • حذف شاخه های خشک شده و شکسته و آسیب دیده
  • حذف شاخه های آفت زده و بیمار
  • جلوگیری از رشد رویشی بیش از حد شاخه ها
  • وارد کردن شاخه ها به فاز زایشی و تولید میوه
  • حذف تعدادی از شاخه های بارده و جلوگیری از تناوب باردهی و ایجاد سال آوری
  • قطع شاخه های پرتراکم به منظور بالا بردن کیفیت و اندازه محصول
  • ایجاد تعادل بین ریشه و ساقه
  • سهولت در عبور و مرور در باغ به هنگام داشت و برداشت محصول

آیا اطلاعی از فواید هرس کردن دارید؟

نکات مهمی که بهتر است درباره هرس بدانید!

هرس درختان پسته بر خلاف سایر درختان به دلیل اینکه جوانه های رویشی کمی دارند در سال بعد نیز سبب کم شدن رشد رویشی در آنها می گردد. هرس در درختان پسته اثر کوتاه کننده دارد و درختانی که هرس نشده اند رشد بیشتری می کنند. در روش هرس زمستانه به دلیل کاهش مواد غذایی در اندام های مختلف درخت، کندی رشد و کوتاهی درختان مشاهده می شود.

به دلیل اینکه درختان پسته تمایل زیادی دارند که به صورت صعودی رشد کنند، تنک کردن شاخه های اضافی باعث خواهد شد که جوانه های جانبی به جوانه زایشی تبدیل نشوند.

نکات مهمی که بهتر است درباره هرس بدانید!

و کلام پایانی

هرس درختان پسته یک فعالیت کاملا تخصصی و حرفه ای است که اگر به صورت ناشیانه و غیرحرفه ای انجام شود سبب قطع شاخه های مفید و ایجاد خسارات غیرقابل جبران و کاهش شدید محصول یک باغ می گردد. در مورد هرس، سربرداری و تربیت به صورت هر فرم و در هر زمان که امکان داشته باشد، باید کاملا حرفه ای عمل نمود.

دانستن پاسخ سوالات زیر از اولویت های دانش یک کارشناس در حوزه هرس است:

برای هرس اصولی و تخصصی باید در نظر داشت که در هر رقم پسته، قدرت تولید جوانه گل در شاخه های انتهایی بیشتر است یا در شاخه های جانبی؟

آیا تولید جوانه گل در شاخه های یکساله که روی قسمت های نزدیک به تنه قرار گرفته اند انجام می شود یا در قسمت های نزدیک تاج درخت؟

غالبیت انتهایی در رقمی که می خواهید هرس کنیم چگونه است؟

آیا درختان پسته در سال پربار هستند یا کم بار؟

و بسیاری از موارد دیگر که باید مورد بررسی قرار گیرند تا بتوان هرس موفقیت آمیزی را به همراه داشت. با آرزوی رسیدن به کشاورزی تخصصی و حرفه ای.

و کلام پایانی

 

مشاهده تمامی محصولات فروشگاه

 

 

 

 

خوشحال می شویم نظراتتان را با ما به اشتراک بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *