خرید نهال معمولی (بذری) پسته و راهنمای کامل کاشت و نگهداری از آن ها

خرید نهال معمولی (بذری) پسته و راهنمای کامل کاشت و نگهداری از آن ها

آموزش روش های کاشت درخت پسته در باغ

پسته کاری یا ایجاد باغهای پسته در نواحی مختلف ایران معمولا با دو روش صورت می گیرد:  

  • کاشت بذر پسته در زمین اصلی باغ.
  • کاشت بذر پسته در خزانه و انتقال نهال به زمین اصلی باغ

غالباً باغداران ایرانی با روش اول موافق اند و ترجیح می دهند بذر پسته را مستقیماً در زمین اصلی باغ کشت کنند چون ظاهراً به جابجا کردن سالم نهال بی آنکه به آن صدمه ای برسد و گرفتن نهال پسته  در جایگاه دومش (باغ) اطمینان ندارند. به همین جهت روش اول را مطمئن تر می دانند. تردید نیست که کاشتن بذر در زمین اصلی از این بابت مطمئن تر است.

اما امتیازهای اصولی روش دوم را نمی توان نادیده گرفت. زیرا اولاً با کمی دقت در جابجایی نهال از خزانه به باغ و کاشتن آن در زمین اصلی، اطمینان به گرفتن نهال حاصل می شود. ثانیا فراهم آوردن شرایط و امکانات رشد سریع نهال در محیط محدود خزانه (نسبت به حیطه ی وسیع باغ) به مراتب آسانتر است.

مزایای کاشت نهال در خزانه و انتقال آن به زمین اصلی نسبت به کاشت مستقیم نهال در زمین اصلی باغ عبارتند از :  

  1. تأمین خاک مناسب و حاصلخیز
  2. کنترل ترکیب خاك و نیازهای غذایی نهال
  3. آبیاری به موقع
  4. کنترل درجات حرارت محیط
  5. بازبینیهای منظم از بابت رشد مطلوب نهالها و کنترل آفات
  6. پیوند نهال در خزانه و بازبینی نتایج آن

و سایر مراقبتها امتیازاتی است که دستیابی به آنها در محوطه وسیع باغ بسیار مشکل تر و با صرف وقت و هزینه بیشتری امکانپذیر است.

تهیه بذر پسته مطلوب

در ایران به پیروی از سنتهای پیشین، بذر پسته از اقلام پسته معمولی و خندان انتخاب می شود که بهترین بذر برای کاشت نهال پسته بذر بادامی زرندی می باشد. ارقام پسته ای که برای بذر در نظر گرفته می شود باید کاملا سالم، بدون هیچگونه لک، پرمغز، خندان و محصول همان سال باشد.

برای اطمینان بیشتر توصیه می شود در موقع جمع آوری محصول پسته، دانه های بذر از درختان سالم و قوی انتخاب گردد و پس از جدا کردن پوست نرم از روی پوست خشبی (پوست سخت پسته) و خشک کردن پسته های انتخابی، آنها را در کیسه های پارچه ای جای داده و در محل نسبتاً خنک و مطمئنی (بدور از حشرات و آفات و رطوبت) تا اواخر اسفند ماه نگهداری نمایند.

 

شما می توانید برای خرید نهال بذری بادامی زرندی به فروشگاه ما مراجعه کنید. همچنین برای اطلاع بیشتر و خرید با شماره های زیر تماس حاصل نمایید :

مهندس علوی : 09916924189 | مهندس غلامی : 09916924184

آماده کردن بذر پسته برای کاشت

برای آماده کردن و کاشت بذر پسته طبق مراحل زیر عمل کنید :   

  1. در اواخر اسفندماه یا اوایل بهار (همزمان با شکسته شدن درجه یخبندان در هر يک از مناطق پسته خیز) بذرها برای مدت ۲۴ ساعت در درون ظرفی از آب خیسانده شود.
  2. در این فاصله ۲ تا ۳ مرتبه آب ظرف تخلیه و تازه سازی شود.
  3. پس از آن دانه ها بذر را در داخل کیسه های پارچه ای یا کنفی قرار دهید.
  4. این کیسه ها را به طور منظم برای مدت ۴ تا ۵ روز مرطوب نگه داشته تا دانه های پسته جوانه بزند و آماده کاشت گردد.
  5. به این منظور کیسه ها را هر چند ساعت يک مرتبه در آب فرو برده و بیرون آورید و یا به طور منظم بر روی آنها آب بپاشید.
  6. بعد از جوانه زدن،بذر پسته برای کاشت در زمین خزانه یا زمین اصلی آماده می باشد.
  7. بذر های آماده را می توانید در گلدان های پلاستیکی و یا در کیسه های نایلونی سیاه نسبتاً ضخیم سوراخ دار بکارید .

مطالب مرتبط :

قبل از کاشت بذر پسته باید به چه نکاتی توجه کنیم؟ + فیلم آموزشی  

در ادامه به روش کاشت بذر در زمین خزانه خواهیم پرداخت.  

آماده کردن زمین خزانه

زمینی که برای خزانه در نظر گرفته می شود باید دارای خاکی حاصلخیز و قوی و قابلیت نفوذ کافی باشد تا بتواند موجبات تغذیه کامل و رشد سریع نهال ها را فراهم کند. این زمین در اوایل زمستان يک شخم عمیق می خورد و همراه آن مقداری کود دامی پوسیده (به ازای هر هکتار ۳۰ تن) با خاک مخلوط می شود.

در حدود اوایل اسفند تا اوایل فروردین (متناسب با شرایط اقلیمی مناطق پسته خیز) شخم سطحی مجددی زده و روی زمین صاف می شود. پس از آن، در جهت عمودی بر خط شیب زمین جویه هایی (کانال هایی) به عمق ۲۰ سانتیمتر و عرض ۳۰ سانتیمتر به موازات یکدیگر حفر می شود؛ به طوری که فاصله دوجويه – یعنی پشته (فاصله) بین آنها – هفتاد سانتیمتر باشد.  

کاشت بذر پسته در خزانه

جویه های زمین خزانه در وضعیت فوق، پنج روز قبل از کاشتن بذر، آبیاری و پر آب می شوند. معمولاً بعد از آبیاری رطوبت و نم حاصل بر روی دیواره جويه ها نفوذ می کند و اثر یا نشانی بر جای می گذارد که در اصطلاح به آن محل داغ آب یا رنگ آب گفته می شود.  

بعد از گاورو شدن زمین (مرطوب و نم شدن زمین بعد از آبیاری) خزانه (که معمولا پنج روز است) گودال های کوچکی در کنار جویه ها و در فاصله ۵ سانتیمتری زیر محل داغ آب با نوک بيلچه کنده می شود. عمق این گودال ها ۵ سانتیمتر و فاصله آنها از یکدیگر ۲۵ سانتیمتر باید باشد.آنگاه از بذرهای جوانه زده آماده در هر گودال يک دانه قرار داده می شود و با ریختن ماسه نرم کاملاً شسته روی بذر، داخل گودال پر می شود. برخی از باغبانان ریختن مقداری خاکستر نرم را بر روی ماسه ها توصیه می کنند و معتقدند که خاکستر، مغز پسته بذری را از مورچه ها محفوظ نگه می دارد.   

آبیاری خزانه و مراقبت از نهال های پسته

نکاتی در مورد آبیاری نهال ها و میزان آبیاری آن ها

به فاصله ۳ تا ۴ هفته بعد از کاشتن بذر در زمین خزانه، رویش کلی بذر ها انجام می گیرد و نهال های ریز سبز و ظاهر می شود. در این فاصله در هر هفته يک مرتبه آبیاری سبکی انجام می گیرد. در آبیاری جویه ها باید کاملاً دقت شود که آب روی گودال محتوی بذر یا نهال کوچک سبز شده را نپوشاند و قبل از رسیدن به سطح گودال ها جریان آب قطع شود. به این ترتیب زمینه های تجمع شوره حاصل از املاح محلول در آب و خاک در بالای محل داغ آب فراهم می گردد و در نتیجه ساقه تازه روییده و نازک نهال از آسیب شوره ایمن خواهد ماند.

آبیاری هفته ای یک مرتبه به طور منظم ادامه می یابد تا نهال ها به ارتفاع ۱۰ تا ۱۲ سانتیمتر برسد. پس از آن آبیاری بر مدار ۸ تا ۱۲ روز (متناسب با شرایط آب و هوایی مناطق) تنظیم و تا اواسط پاییز انجام می شود. در این فاصله سله شکنی(پس از هر آبیاری در زمین هایی که دارای مواد آلی کم و خاک سنگین هستند لایه روی خاک سخت شده و امکان رشد و نمو گیاه را کم می کند.

بنابراین در زمین های کوچک با داس دستی و در زمین های بزرگ با کولتیواتور قشر سخت و سطحی خاک را خرد کرده، ضمناً علفهای هرز را نیز از بین می برند این کار سله شکنی نامیده میشود) و مبارزه با علفهای هرز از جمله مراقبت های اصولی است که يک باغبان خوب باید آن را انجام دهد. مصرف کود شیمیایی اوره یا سولفات آمونیم به مقدار ۴۰ تا ۶۰ کیلوگرم در هر هکتار زمین خزانه کمک شایان توجهی به رشد نهال ها خواهد کرد.

دوره نگهداری نهال در خزانه يک تا دو سال است.در صورتی که کاشت زود و به موقع انجام گردد و عمليات زراعی با دقت انجام شود، نهال های قوی با رشد کافی با ساقه های متناسب برای پیوند در اوایل پاییز آماده خواهد شد.در غیر این صورت پیوند به سال بعد موکول می شود.  

مطالب مرتبط : 

شناخت علائم تشنگی گیاه و سله شکنی خاک کنترل علف های هرز در زمین های پسته(روش های مبارزه)  

پیوند نهال ها در خزانه 

پیوند نهال ها در خزانه اساساً مزیت هایی بر پیوند نهال ها در باغ دارد که نیازی به یاد آوری امتیازات آن نیست. بسیاری از نهال های کاشته شده در خزانه در اوایل پاییز سال اول به مرحله ای از رشد می رسند که آماده پیوند باشند. بنابراین نهال هایی را که قطرشان متناسب با پیوندک باشد می توان با رقم یا ارقام مورد نظر پیوند زد و پیوند نهال های ضعیف را به سال بعد موکول کرد.

در همین وقت بهتر است تعدادی از نهال های قوی با ارقام در پیوند زده شود، این تعداد باید متناسب با مساحت باغ و تعداد درختان بارور باشد (به ازای هر 19 درخت ماده يک درخت نر در نظر گرفته می شود). بدیهی است نهال های نر در مواضع مشخص خود (بر اساس نقشه تنظیمی باغ) کاشته خواهند شد.

نکاتی در مورد پیوند زدن درخت نر

شاید ضرورتی نداشته باشد که در باب اصول پیوندزنی و چگونگی روش انواع پیوند سخنی گفته شود، زیرا باغبانان با تجربه، تبحر کافی در این امر دارند و می دانند که پیوند زدن درخت سیب و گلابی با پسته تفاوتی نمی کند.  اما یادآوری این نکات ضرورت دارد که در انتخاب پیوند درخت نر باید دقت شود؛ به این ترتیب که همزمانی ایام گل دهی درخت نر بایستی با ارقام منتخب بارور هماهنگ باشد.

بنابراین در موقع جدا کردن پیوندک ها از پایه های اصلی درختان بارور و درختان نر باید این نکته در مد نظر باشد و به هر صورت پیوند انتخابی درخت نر نبایستی از ارقامی باشد که خیلی زودتر از ارقام بارور به گل می نشیند. پیوندک های انتخابی از درختان قوی و سالم انتخاب می شوند. پیوند درختان بارور نیز به همین ترتیب و از درختان با محصول مرغوب و با بارآوری فراوان(بهترین ارقام پسته اکبری و احمدآقایی)برگزیده خواهد شد. 

روش های پیوندزنی و نکات مهم آن

درختان پسته معمولا با دو نوع پیوند لوله ای و شکمی (یا جانبی) پیوند زده می شوند.جای پیوندها به صورت یکنواخت و با فاصله مساوی از پای نهال ها بر روی ساقه هر يک از نهال ها در نظر گرفته می شود، به طوری که شکاف همگی نهال های پیوند شده رو به جهت شمالی خزانه باشد. در صورتی که پیوند لوله ای مورد نظر باشد نیز بایستی فواصل موضع پیوندها از پای نهال ها متناسب و یکنواخت باشد و همچنین موضع رویش جوانه پیوندک لوله ای در جهت شمالی خزانه قرار می گیرد زیرا با این تدابیر بازبینی و مراقبت ها به سهولت انجام پذیر است؛ افزون بر این، زمان تابش مستقیم نور خورشید بر مواضع پیوندها و جوانه رویشی آنها کمتر و برای همه ی نهال های پیوندی یکسان خواهد بود.

زمان مناسب برای پیوند نهال های پسته اوایل پاییز یا اواخر بهار است. شرایط هوا از نظر درجات حرارت در ایام مذکور در حالت اعتدالی مطلوب است؛ با این تفاوت که روزهای پیوند در اواخر بهار از نظر اعتدالی رو به گرمی است. بنابراین رویش جوانه پیوندک ها و رشد آنها در روزهای رو به گرما صورت می گیرد و گرمای شدید را در پیش رو خواهند داشت؛ در حالی که در پیوند پاییزی رویش و رشد جوانه ها در روزهای معتدل رو به خنکی انجام می شود و نهال های پیوندی خواب یا استراحت زمستانی را در پیش دارند.

بر این اساس ظاهراً پیوند پاییزی منطقی تر به نظر می رسد. به هر صورت زمان پیوند بهتر است در بعد از ظهر روزهایی انجام گیرد که حرارت هوا کمتر از ۳۰ درجه سانتیگراد باشد. پیوند در بهار نیز باید مقارن ایامی باشد که جریان شیره های آوندی در وضع متعادلی باشد. باغبانان کرمانی زمان پیوند را در بهار مناسب می دانند و باغبانان رفسنجان از ۲۸ اردیبهشت تا آخر خرداد ماه اقدام به پیوند درختان پسته می کنند.

مطالب مرتبط : 

بهترین روش پیوند زدن و بهترین زمان برای پیوند زدن درختان پسته  

کاشت نهال های پسته در باغ

در زمین آماده شده برای باغ، بر روی ردیف ها و در جای مشخص نهال ها گودال هایی (متناسب با ریشه و خاک جانبی نهال ها) حفر می شود. همزمان با انجام دادن این اقدام، انتقال نهال های پسته از خزانه به باغ صورت می گیرد و در گودال ها کاشت می شوند. موقع انتقال نهال ها به باغ و کاشت آنها تا حدی بستگی به شرایط آب و هوایی حاکم بر مناطق مختلف پسته خیز دارد.

در برخی از مناطق پسته خیز، که شرایط جوی در ماه اسفند مساعد است، اقدام به عمل کاشت نهال می شود. در بعضی از مناطق هم در پاییز و قبل از آغاز یخبندان مبادرت به کاشت نهال می کنند.  در هر صورت نهال های پسته چند روز بعد از ریزش برگ های خزانی خود تا چند روز قبل از به اصطلاح بیدار شدن خواب زمستانی آمادگی جابجایی از خزانه و کاشت در موضع جدید را دارند. زیرا در این فاصله ارگانیسم زیستی و رویشی نهال از حالت فعال خارج می شود و به حالت خاصی از سستی و استراحت در می آید.

انتقال نهال ها از خزانه به زمین

انتقال نهال ها از خزانه به زمین باغ و کاشت آنها در پاییز و قبل از آغاز یخبندان مطمئن تر خواهد بود. خارج کردن نهال ها از زمین خزانه باید با دقت انجام گیرد، به طوری که ریشه هر نهال سالم و کامل با توده ای از خاکهای جانبی آن با احتیاط تمام بیرون آید.

بلافاصله بعد از بیرون آوردن نهال ها با همان دقت و احتیاط قبلی باید آنها را به مواضع کاشت در باغ منتقل کرد و هر يک از آنها را همراه با توده خاک های اطراف ریشه درون گودال های آماده قرار داد؛ به طوری که ریشه نهال در زیر خاک قرار گیرد و ناحیه یقه(محل اتصال ریشه و تنه) در مجاورت سطح خاک واقع شود و مجموعه ساقه در معرض هوا باشد. اگر به اشتباه قسمتی از ساقه در زیر خاک قرار گیرد موجبات پوسیدگی ساقه و ابتلا به بیماری پوسیدگی فیتوفتورایی ریشه و طوقه پسته یا گموز و سایر آفات فراهم می شود.

ارقام مختلف نهالهای بارور (مطابق نقشه تنظیمی) هر يک در قطعات و ردیفهای مشخص شده، در جای خود کاشت می شود. جای نهال های رقم نر نیز به همان ترتیب مطابق نقشه در نظر گرفته می شود؛ به طوری که به ازای هر 19 نهال ماده یا بارور يک نهال نر در سطح باغ پراکنده باشد. پس از خاتمه کاشت نهال ها بلافاصله باید آبیاری انجام گیرد.  

مطالب مرتبط : 

آشنایی با پوسیدگی فیتوفتورایی ریشه و طوقه پسته (گموز)  

 

کاشت نهال های پسته در باغ

نحوه آبیاری باغ پسته

با خاتمه نهال کاری، آبیاری جویه ها با رعایت همان نکات روش آبیاری خزانه منتهی در سطح وسیع باغ انجام می گیرد. داخل جویه ها به مقدار متناسب و تا حدی آبیاری می شود که سطح آب به محدوده مجاور پای نهال ها نرسد. با انجام این آبیاری باغ پسته آماده مراقبت های بعدی تا رسیدن به مرحله باروری است.

آبیاری های بعدی از این پس تا دو سال بعد بر همان مدار ۸ تا ۱۰ روز ادامه پیدا می کند. آخرین آبیاری نهال ها در پاییز هر سال قبل از خزان برگ ها انجام می شود. این آبیاری برای دوره خواب زمستانی نهال ها که ریشه به رطوبت کمی نیاز دارد کافی است.

آبیاری در سال سوم به تدریج با فاصله زمانی بیشتری انجام می شود تا مدار منظم آن، به فاصله ۲۲ روز برای هر نوبت ارتقاء پیدا کند. از آن پس تا سال هفتم فاصله آبیاری ها بر مدار منظم ۲۲ روز يک مرتبه ثابت می ماند. در این هنگام درختان جوان به مرحله باروری می رسند و می بایست به تدریج فاصله آبیاری ها به ۲۸ روز برسد و دفعات آبیاری با همین فاصله پایدار بماند.

مراتب نامبرده شده در شرایطی است که منابع تأمین آب سرشار و غنی باشد اما در صورتی که منابع تأمین آب غنی و کافی نباشد، بر حسب ضرورت متناسب با درجات کمبود آب، بر فاصله آبیاری ها به تدریج افزوده می شود.

نکاتی را که باید در مورد شرایط اقلیمی و منطقه ای بدانید

این صحیح است که درختان پسته در مقابل خشکی هوا و زمین بسیار مقاوم هستند، اما این مقاومت و سازگاری های درخت پسته با شرایط اقلیمی خشک و نیمه بیابانی مناطق مختلف ایران بدان تعبیر نخواهد بود که این درخت با مواد غذایی سرشار (خاکهای حاصلخیز، تأمین کود و آبیاری های به موقع) موافق نیست؛ بلکه بین رسیدگی باغبان و میزان برداشت ارتباط مستقیم وجود دارد، هرچند که درخت پسته طبیعت صبور و سازگاری دارد.

باغبانان ایرانی در مناطق مختلف پسته خیز طبیعت درخت پسته را می شناسند و نیازهای غذایی (آب و کود) و بیماریهای آن را از وضعیت ظاهری شاخه ها، جوانه ها، برگها، خوشه های در حال رشد و رسیدن به خوبی استنباط می کنند. برهمین اساس آنها حتی المقدور تمامی امکانات خویش را در جهت تأمین نیازهای درخت و از جمله آبیاری به موقع به کار می برند. 

بنابراین روشهای آبیاری مختلف و نیز فواصل آبیاری ها، در مناطق و نواحی مختلف پسته خیز در ایران، مناسب با میزان آبدهی منابع تأمین آب و شرایط اقلیمی توسط باغبانان هر يک از نواحی هوشیارانه اتخاذ شده است.

مثلا در روستای دره در (واقع در ۳۲ کیلومتری شمال غربی رفسنجان) که ناحیه ای نسبتاً کوهستانی و سردسیر است، آبیاری درختان پسته سبک و بر مدار ۸ روز انجام می گیرد. اما در روستای حمید آباد (واقع در 7 کیلومتری شمال شرقی رفسنجان) که در جلگه  (زمین صاف و هموار) قرار دارد و شرایط آب و هوایی نیمه بیابانی خشک و گرم بر آن حاکم است، روش آبیاری و فواصل دفعات آن به کلی تفاوت می کند، زیرا در باغهای پسته حمیدآباد در هر ۶۲ روز يک مرتبه آبیاری نسبتاً سنگینی انجام می شود.

در همین حال درختان پسته قزوین قرن ها است که به کم آبی و خشکی هوا عادت کرده اند؛ چرا که درختان پسته در این منطقه سالی يک تا دو نوبت آبیاری می شده و در بعضی از سالها که آب کافی نبوده درختان پسته طی آن سال با بارندگی زمستانی و بهاری مختصر سر کرده اند.  

تأمین کود برای باغ

تاثیر شرایط اقلیمی و منطقه ای بر میزان کوددهی

مناطق پسته خیز ایران عموماٌ دارای اقلیمی نیمه خشک و بیابانی است. خاک های این مناطق دارای املاح معدنی محلول سرشاری است که بخشی از آن جذب درختان پسته می شود. این خاک ها بر خلاف خاک های مناطق مرطوب فاقد ترکیبات آلی و هوموسی (یا گیاخاکی به بخش ترکیب آلی خاک گفته می شود) و بقایای بافت های نباتی است؛ متقابلاً املاح محلول خاکهای مرطوب بر اثر مرور زمان شسته شده است.

بنابراین خاک باغ در مناطق پسته خیز با هر شرایطی نیاز به تأمین مواد آلی دارد که از طریق انواع کودهای دامی و بقایای پوسیده نباتی یا کود برگ و امثال آن قابل تأمین است؛ تنها اندازه و میزان مواد آلی با شرایط اختصاصی زمین هر باغ از جمله اینکه زمین باغ در ابتدا زراعی یا حاصلخیز یا نیمه حاصلخیز باشد، تفاوت خواهد کرد. 

مقدار کود مصرفی در باغهای پسته به عوامل زیادی از جمله به کیفیت خاک (سنگینی و سبکی و قابلیت نفوذ)، درجه حاصلخیزی، میزان ذخایر تأمین آب و عمر درختان پسته بستگی دارد.  باغبان خوب طبیعت و پیشینه ی زمین باغ را می شناسد و می داند که آن زمین در ابتدا در چه وضعیتی (زراعتی یا بکر و بایر) بوده است. برای او مسلم است که زمین بکر و بایر باغ به کودهای فراوان نیاز دارد و زمین زراعتی که به احداث باغ اختصاص یافته کود کمتری طلب می کند.

اندازه های مطلوبی که تحت شرایط مختلف فوق می تواند برای هر هکتار باغ پسته توصیه شود بین ۱۵ تا ۴۵ تن کود دامی خالص در هر سال است که متناسب با ضعف و قوت زمین میزان دقیق تر آن اتخاذ می شود.

همچنین با توجه به اینکه کود آلی آب نگهدار شامل کود مرغی و کود گاوی پوسیده شده است می تواند مواد آلی زمین را تامین کرده و همچنین بخش مواد نگهدارنده ی آب آن باعث افزایش راندمان آبیاری و جذب بهتر مواد آلی توسط ریشه می شود که بهتر است کود آلی آب نگهدار را جایگزین کود حیوانی کنید.  

شما می توانید برای خرید کود آلی آب نگهدار به فروشگاه ما مراجعه کنید.

نکاتی در مورد استفاده از کود شیمیایی و حیوانی 

استفاده از کودهای شیمیایی نیز در باغ پسته بستگی به شرایط فوق و همچنین نوع کود و ترکیبات آن دارد. سابق بر این از کودهای شیمیایی مخلوط با نسبت مشخصی استفاده می شد، اما در حال حاضر از کودهای دی‌آمونیوم فسفات، اوره، آمونیوم سولفات و آمونیوم نیترات موجود در بازار استفاده می شود.

مقدار مصرف کود شیمیایی متناسب با عمر درختان، وضعیت رشد و باروری و میزان محصول آنها متغیر است. تحت این شرایط متغیر برای هر درخت بین ۳۰۰ تا ۵۰۰۰ گرم کود شیمیایی در نظر گرفته می شود.موقع مصرف کود نیز تحت شرایط آب و هوایی و وضعیت درخت و مناطق پسته خیز متغیر است.

کودهای حیوانی در فاصله پاییز تا اواخر اسفند (متناسب با شرایط اقلیمی منطقه) مصرف می شود. کودهای حیوانی و دی‌آمونیوم فسفات می بایست در زیر خاک و در حدود سی سانتیمتری عمق آن قرار گیرد تا ریشه های فعال درخت قادر به جذب مطلوب مواد غذایی آن باشند. مکان ریختن کود در همان حدود به اصطلاح سایه انداز درخت است به نحوی که به نزديک تنه درخت نرسد.

کودهای ازتی مانند اوره نیز در سایه انداز درخت پاشیده می شود و بلافاصله آبیاری انجام می گیرد. کود ازتی در دو نوبت مصرف می شود؛ نوبت اول بعد از ریختن گلها در فروردین و نوبت دوم در آغاز دوره به مغز رفتن پسته (کامل شدن یا پر شدن مغز پسته) که در حدود اوایل تیر ماه می باشد.

در یکی از نشریات مؤسسه خاک شناسي و حاصلخیزی خاک مصرف کود شیمیایی و کود دامی در رفسنجان برای هر درخت بارور کمتر از ۱۵ سال عمر ۴۱۵ گرم اوره و ۶۲۵ گرم فسفات آمونیم و ۲۰ کیلو گرم کود حیوانی توصیه شده است. برای درختان بیشتر از ۱۵ سال عمر ۸۳۰ گرم اوره و ۱۲۵۰ گرم آمونیوم فسفات با ۲۰ کیلو گرم کود حیوانی در نظر گرفته شده است.  

 

تأمین کود برای باغ

 

نکته هایی درباره آب و خاک و کود درختان پسته

مؤسسه خاک شناسي و حاصلخیزی خاک، پس از يک سلسله آزمایش و تجارب عملی و فنی در باب آب و خاک و کود درختان پسته در نقاط مختلف رفسنجان نتایجی به دست آورده که نکات و دقایق و توصیه های زیر خلاصه آن است:

  • افزایش PH آب آبیاری باعث بالا رفتن PH خاک بعد از يک دوره سه ساله آبیاری با آب مورد نظر شده است.
  • آبیاری باغ پسته با آب های شورتر باعث کاهش PH خاک بعد از يک دوره سه ساله شده است.
  •  آبیاری با آبهای شور میزان گچ خاک در اعماق ۶۰-۳۰ و ۱۰۰-۶۰ سانتیمتری خاک را افزایش داده است.
  • آبیاری با آب شور سبب بالا رفتن میزان شوری خاک شده است. 
  • افزایش نسبت جذب سدیم آب آبیاری باعث افزایش درصد اشباع خاک گردیده است.
  • افزایش نسبت جذب سدیم آب آبیاری میزان پتاسیم قابل جذب خاک را افزایش می دهد.
  • آبیاری با آبهای شورتر میزان محصول پسته را کاهش می دهد و آبیاری با آبی که دارای هدایت الکتریکی معادل ۲۵ میلی موس بر سانتیمتر باشد که باعث جلوگیری از تولید محصول پسته خواهد گردید.
  • افزایش نسبت جذب سدیم آب آبیاری در حد تغییرات منطقه باعث افزایش میزان عملکرد پسته شده است.
  • خاک هایی که درصد اشباع شان کمتر است میزان نفوذپذیری شان بالاتر است. خاکهایی که میزان نفوذپذیری آنها بیشتر است مقدار فسفر قابل جذب در اعماق ۳۰ – ۶۰ و ۱۰۰ – ۶۰ سانتیمتری نیز بالا بوده است.
  • در عمق صفر تا سی سانتیمتری خاک با افزایش میزان قابلیت نفوذ خاک میزان کلسیم کربنات آن کاهش می یابد.
  • با کاهش میزان قابلیت نفوذ خاک مقدار شوری آن افزایش یافته است.
  • با افزایش میزان PH خاک در عمق ۱۰۰- ۶۰ سانتیمتری قابلیت نفوذ آن کاهش پیدا می کند.
  • افزایش شوری خاک باعث کاهش عملکرد پسته شده است.
  • ارتباط بین میزان پتاسیم در برگ پسته با مقدار عملکرد همان سال معکوس و این ارتباط با محصول سال بعد مستقیم است.
  • افزایش میزان کلسیم در برگ پسته سبب افزایش مقدار عملکرد شده است. افزایش تعداد درختان نر در باغ پسته سبب افزایش میزان عملکرد شده است.
  • افزایش تعداد درخت در هکتار، بیش از ۸۹۶ اصله در هکتار، باعث کاهش میزان عملکرد هر درخت شده ولی مقدار عملکرد در هکتار افزایش یافته است.

علائم شوری بر روی  درخت پسته چگونه است؟

درخت پسته به عنوان گیاهی مقاوم به شوری و خشکی شناخته شده است؛ اما این تصور که برای رشد مناسب و دستیابی به عملکرد مطلوب، لزوما باید درخت پسته با آب شور آبیاری شود، برداشت نادرستی بوده است که از گذشته دور، ذهن برخی از باغداران را به خود معطوف کرده است.

تاکنون مواردی دیده شده است که با ریختن سنگ نمک در اطراف درختان پسته منجر به خشک شدن آنها شده اند. بدون شک هر چه میزان شوری آب و خاک کمتر باشد، هزینه تولید کاهش و عملکرد به طور معنی داری افزایش خواهد یافت. اگر چه درخت پسته قادر نیست عناصر سمی تجمع یافته در برگ را به سرعت خارج نماید؛ اما ریشه درختان پسته از نظر فیزیولوژیکی به گونه ای است که می تواند مانع جذب بیش از حد کلر و سدیم گردد (صداقتی و همکاران، ۱۳۸۸).

این پرسش که شوری تا چه مقدار بر عملکرد درخت پسته تأثیر منفی و قابل توجهی ندارد، به عوامل متعددی بستگی دارد که از آن جمله می توان به بافت خاک، نوع عناصر تشکیل دهنده شوری، رقم، پایه، روش آبیاری و… اشاره نمود. در عین حال مطالعات انجام شده در ایران و آمریکا نشان داد که پسته بدون اینکه کاهش محصول قابل توجهی داشته باشد، می تواند با آب با شوری ds/m 8 آبیاری شود (حکم آبادی و همکاران، ۱۳۹۰).

به هر حال در شوری ds/m 12 پسته کاری قابل توجیه می باشد و در شوریds/m 18، محصول به صفر رسیده اما درخت زنده می ماند. واقعیت این است که در برخی موارد آبیاری با شوریهای کمتر از ds/m 8 نیز موجب بروز علائم شوری روی درختان پسته شده است که حتی منجر به خسارت های سنگین به درخت میشود و این از مدیریت نادرست آبیاری و تغذیه ناشی می شود.

شوری آب تاثیر آن بر درخت پسته 

  • شوریهای کم تا متوسط،موجب ریز برگی و رشد محدود شاخه سال جاری می شود.
  •  چنانچه سایر شرایط از جمله قلیایی بودن خاک، ارقام حساس به شوری و… فراهم باشد، در شورهای بالا، برگها از حاشیه شروع به خشک شدن نموده و در نهایت منتهی به خشک شدن کامل برگ و ریزش آن می شود.
  •  خروج شیره از انتهای میوه. این عارضه پس از مدتی موجب سیاه شدن و خشک شدن میوه میشود. دلیل اصلی آن، سمیت عنصر بر یکی از اجزای اصلی شوری) می باشد (پناهی و همکاران، ۱۳۸۱).
  • تراوش شیره از تنه درختان نیز می تواند یکی از علائم مسمومیت بور باشد.
  •  تجمع یون های سدیم، کلر و بر موجب کاهش تولید هورمونهای ضروری گیاه و اختلالات تغذیه ای می گردد (صداقتی و همکاران، ۱۳۸۸).
  •  تاخیر در گلدهی و میوه دهی، چنانچه درجه شوری در انتهای فصل زمستان و اوایل فصل بهار در ناحیه ریشه زیاد باشد،جوانه زنی با کندی انجام می شود و در شرایط حاد ممکن است درخت خشک شود.
  •  افزایش درصد پوکی. عناصر روی و بر نقش مهمی در گرده افشانی و تشکیل میوه دارند و در شوری وPHبالا، جذب این عناصر با مشکل مواجه می شود و در نتیجه پوکی به طور معنی داری افزایش می یابد.
  •  طولانی شدن دوره خواب و رکود زمستان. این مسئله می تواند موجب بروز مشکلاتی در گرده افشانی درختان پسته شود؛ زیرا فعالیت دیر هنگام درخت، مصادف با افزایش درجه حرارت محیط شده و عمر دانه گرده و گرده افشانی مؤثر را کاهش میدهد.
  • با افزایش شوری، میزان سدیم و کلر در برگ به تدریج افزایش یافت. اما چنانچه شوری باز هم افزایش یابد، میزان سدیم و کلر ریشه به سرعت افزایش می یابد.

 

علائم شوری بر روی  درخت پسته چگونه است؟

تربیت نهال و هرس درختان پسته

پرورش و تربیت نهال های پسته و شکل بخشیدن به قامت درختان جوان متناسب با سیستم های اخذ شده ماشینی با بهره وری از نیروی انسانی در مراحل کاشت و داشت و برداشت انجام می گیرد. در این مطلب باغ پسته ای مورد بررسی قرار گرفته که در شرایط نسبتاً معمولی برای مناطق مختلف پسته خیز تا حدودی مطلوب باشد.

کاشت نهال ها در باغ موصوف به روش ردیفی، متناسب برای بهره گیری از ماشین برای شخم و سم پاشی و حمل کود و غیره است اما اگر قرار باشد سیستم برداشت محصول ماشینی فراگرفته شود، تربیت نهال های پسته و شکل بخشیدن به ساقه یا تنه نهال جوان می بایست در چارچوب ضوابطی باشد که در باغهای پسته کالیفرنیا باغداران آمریکایی اعمال می کنند.زیرا این روش در ایران معمول نشده و بهره وری از سیستم ماشینی پسته جمع کنی حتی آزمایش نشده است.

بهره وری باغبانان آمریکایی از ماشینهای تکان دهنده تنه درختان پسته ایجاب می کند که نهال های جوان با تربیتی خاص دارای تنه های قوی و کشیده شوند. مسلماً این نوع تربیت نهال از نظر قامت درخت و استقامت و بلندی تنه آن و شکل دادن به شاخه ها، برای باغهای پسته در ایران با روشهای برداشت معمولی کنونی تناسبی ندارد.  

 

 

 در ایران که روش دستی برداشت محصول پسته معمول است، تربیت درخت و شکل بخشیدن به شاخه های آن ایجاب می کند که تنه اصلی درخت کوتاه باشد و نیروی رشد درخت جوان در جهت قائم به نفع رشد جانبی آن توزیع شود تا زمینه رشد بیشتر شاخه های فرعی فراهم گردد. 

 

 

 به این منظور باید نهال های جوان وقتی به ارتفاع ۲ را تا ۵ را متر رسیدند هرس شوند تا در هنگام چیدن محصول با دست شکل مناسبی پیدا کنند. انجام هرس به این ترتیب است که جوانه انتهایی درخت جوان قطع می شود؛ سپس ۳ تا ۵ شاخه فرعی قوی تر با فاصله های حداقل ۱۵ تا ۲۰ سانتیمتر در جهات مختلف شاخه اصلی (تنه) برگزیده و بقیه شاخه های فرعی قطع می شوند.

شاخه های فرعی انتخاب شده نباید تمایلی در جهت رشد افقی داشته باشند، بلکه باید زاویه هر يک از آنها با شاخه اصلی بین ۶۰ تا ۸۰ درجه باشد. مجموعه شاخه های فرعی انتخاب شده و شاخه اصلی تاج درخت را تشکیل می دهد که در سالهای بعد هر يک از این شاخه ها به نوبه خود شاخه اصلی خواهند بود. موقع هرس درخت اواخر پاییز است، در برخی از مناطق پسته خیز در فصل زمستان به انجام هرس می پردازند.

 

پس از انجام هرس فوق، که در واقع هرس اصلی است، بر حسب ضرورت و همچنین رسیدن نور کافی آفتاب به شاخه ها هرس هایی انجام می گیرد، از جمله:   

  1. قطع شاخه های فرعی ضعیف یا مریض از شاخه های اصلی یا شاخه هایی که بر اثر رشد در یکدیگر تداخل کرده و چیدن محصول را دشوار می کنند 
  2. قطع شاخه هایی که بیش از حد، تمایل به رشد افقی دارند و شاخه هایی که از زیر محل پیوند می رویند. 

 

باید توجه داشت که قطر شاخه هایی که قطع می شود کم باشد، زیرا بریدگی های با قطر بیشتر از ۵ سانتیمتر دیر بهبود پیدا می کند و جای بریدگی موضع مناسبی برای وارد شدن عوامل پوسیدگی است.

بهتر است قطع هر يک از شاخه های زائد در ناحیه ی قاعده آن صورت گیرد تا مزاحمت احتمالی نداشته باشد. شاخه های قطع شده را باید در محل مناسبی انباشت و آنها را آتش زد تا محل تجمع و گسترش آفات نشوند.

مطالب مرتبط : 

بهترین روش های پیوند و هرس درخت پسته  خرید

 

مشاهده تمامی محصولات فروشگاه

 

مشاهده تمامی محصولات فروشگاه

 

 

برای عضویت در کانال تلگرام، اینستاگرام و آپارات پسته رفسنجان بر روی تصاویر زیر کلیک کنید:

 

2 نظر

    از مطالب خوب شما سپاسگذارم، در کل به نظر بنده هم باید روی نهال پسته معمولی سرمایه گذاری شود برای کاشت. هم نهال هیبریدی پسته

      خواهش میکنم. بله نیاز به سرمایه گذاری دارد ولی نهال های هیبریدی بازده اقتصادی زودتری نسبت به نهال معمولی دارد و باردهی بیشتر. نهال های سنتی برای مناطقی با آب شور توصیه می شود.

خوشحال می شویم نظراتتان را با ما به اشتراک بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.