عوامل موثر در صادرات جهانی انار

برای صادرات جهانی انار و تحقق فعالیت های خود نیازمند زبان محاوره و توافقات فنی است و این توافقات از طریق استاندارد امکان پذیر است. استاندارد ها از حیث کاربرد و محدود به چهار دسته تقسیم می شوند.

– استاندارد کارخانه ای (factory standard)

– استاندارد ملی (National standar)

– استاندارد منطقه ای (Local standard)

– استاندارد بین المللی (Internetinal standard)

 

استانداردهای ملی برای صادرات جهانی انار

در کشور ما موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران متولی تهیه و تدوین استانداردهای ملی است.

جدول استاندارد های ملی محصول انار

موضوع شماره چاپ تجدید سال تدوین
ویژگی ها و روش های آزمون رب انار 1813 0 1 1378
آب انار-ویژگی ها 2616 0 0
ویژگی های انار 262 4 4 1377
افشرده آب انار ویژگی ها-نمونه برداری-روش آزمون 5662 1 0 1380
انار دانه-(ویژگی ها و روش های آزمون دانه خشک شده انار) 6083 1 0 1381
میوه هاوسبزی ها-انار-نگهداری سردخانه 6409 1 0 1381
نوشیدنی ها-شربت انار-ویژگی ها و روش های آزمون 6902 1 0 1382
میوه وسبزی-انار برداشت،جداسازی،درجه بندی،ترابری وبسته بندی-آیین کار 7231 0 1382

دستور العمل های بسته بندی برای صادرات جهانی انار

برای رسیدن به چشم انداز ۲۰ ساله راهی به جز ورود به بازارهای جهانی و صادرات مواد تولیدی در کلیه بخش هایی که رقیبایی در منطقه و جهان داریم وجود داریم و جهان وجود ندارد.

با توجه به رویکرد دولت مبنی بر نگرش صادرات به بخش های تولید داخلی و ورود به بازارهای بین المللی و داشتن جایگاه در بخش صادرات منطقه و جهان باید قدرت رقابت و بازاریابی بالایی داشته باشیم ، که در غیر این صورت خیلی از بخش های تولیدی از حالت مقرون به صرفه خارج می گردد.

بزرگترین عامل جهت صادرات مقوله کیفیت می باشد که این خود دارای ابعاد مختلف می باشد. بسته بندی و نگهداری صحیح باعث ثبات کیفیت میوه ها تا ورود به کشور مقصد می شود.

عوامل موثر در بسته بندی انار

به طور کلی موارد ذیل در بحث بسته بندی باید مورد توجه قرار گیرد

– مطابقت تکنولوژی ساخت بسته بندی با ساختار های تولید بسته بندی در داخل کشور

– هماهنگی با مراحل پس از تولید ، حفظ و نگهداری، عرضه و توزیع تا رسیدن به دست مصرف

کننده

– رعایت موارد بهداشتی و زیست محیطی در بازار یافت بسته بندی

انواع بسته بندی انار

بسته بندی از نظر اندازه به انواع زیر تقسیم می شود

– بسته بندی مخصوص حمل و نقل

– بسته بندی های حد واسط

انواع کالا های صادراتی را می توان در چهار گروه بزرگ طبقه بندی کرد

– محصولات صنایع غذایی

– محصولات صنایع دارویی، بهداشتی و آرایشی

– محصولات صنایع شیمیایی

– محصولات فنی

شاخص های مستقیم و موثر در بسته بندی انار

-شاخص های مربوط به قبل از بسته بندی

-شاخص های مربوط به محل تولید

اقدامات ضروری در باغ ها برای صادرات جهانی انار

  • آفت کش ها، داروهای دامی و با هر ماده دیگری که در تولید محصول از آن استفاده می شود.
  • کنترل سلامت گیاهان بطوریکه سلامت انسان با مصرف غذایی تولید شده به خطر نیفتد و اثرات بدی روی محصول نیز پدید نیاید.
  • محافظت منابع غذایی از آلودگی
  • کنترل و دفع مواد زائد و انبار کردن مواد مضر به طریق صحیح
  • رعایت بهداشت فردی کارکنان در مرحله تولید اولیه.

اقدامات لازم برای تولید محصول انار با کیفیت برای صادرات جهانی انار

الف- کنترل عوامل موثر بر رشد و نمو بر رشد میوه.

ب- رعایت فعالیت های سالم در باغات انار.

ج- توجه به زمان برداشت انار( نسبت به ویژگی هر نوع انار)

فاکتورهای موثر در کیفیت انار مرغوب

– ارتفاع درخت

– رشد متوسط سالیانه

– تاج درخت

– درصد سوختگی

-درصد ترکیدگی

– درصد کرم گلوگاه

– عملکرد محصول

بررسی شاخص های برداشت انار در باغ ها برای صادرات جهانی انار

انواع سایز بندی و بسته بندی در محل تولید

– بسته بندی در باغ

– بسته بندی برای ارسال به کارخانه

– بسته بندی برای ارسال به بازار

– بسته بندی برای عرضه

– بسته بندی برای ترابری

خطوط بسته بندی و کنترل انار

از نقاله میوه سنتی و کلاسیک استفاده می شود که سایز آن ها بر اساس حجم و یا وزن می باشد و از ضربه دیدن در هر کجا امکان داشته باشد جلو گیری می کند.

انتقال انار از محل تولید به انبار بسته بندی

روش های حمل انار بسته بندی

– به علت تراکم درختان و غیر مکانیزه بودن باغ های انار پس از برداشت انار مستقیما در باکس

پالت های مخصوص گذاشته شده و به وسیله لیفتراک بارگیری شده و به محل نگهداری حمل

می گردند.

– در حالت دیگر انار به صورت توده بر روی هم ریخته و یا اناری که درجه بندی شده است در جعبه های کوچک گذاشته شده و به وسیله ماشین حمل می گردد.

– ترجیحا روش اول جهت حمل و نگهداری مناسب تر است.

سیستم حمل و نقل و جمع آوری انار

برای صادرات جهانی انار به وسیله کامیون و تراکتور و تریلی ها این کار را انجام می دهند. با توجه به منطقه مورد نظر وسیله نقلیه باید کوچک باشد تا بتواند به راحتی از راه های باریک عبور کند و به آسانی جمع آوری کند و زمان و وقت کمتری را از دست بدهد.

شاخص های مربوط به محل انبار بسته بندی انار

روش های حمل انار به انبار بسته بندی

– به علت تراکم درختان و غیر مکانیزه بودن باغ های انار پس از برداشت انار مستقیما در باکس پالت های مخصوص گذاشته شده و به وسیله لیفتراک بارگیری شده و به محل نگهداری حمل میگردند.

– در حالت دیگر انار به صورت توده بر روی هم ریخته و یا اناری که درجه بندی شده است در

جعبه های کوچک گذاشته شده و به وسیله ماشین حمل می گردد.

ترجیحا روش اول جهت حمل و نگهداری مناسب تر است.

مشکلات نگه داری انار در انبار بسته بندی

– آفت

– آفت دیدگی

–  آسیب دیدگی

– نارسی

– بد شکلی

– ناهمگونی

– آلودگی

 شاخص های حفظ و نگهداری از انار در انبار

* گزینش رقم پس از برداشت

* جور کردن و درجه بندی

شرایط ورود انار به انبار برای نگهداری

در صورتیکه محصول دارای انگل، میکرو ارگانیسم های مضر ، آفت کش ها ، داروهای دامی ، مواد سمی ، مواد فاسد و یا ذرات خارجی ( که از راه جداسازی و یا فرآیند های معمولی به حد قابل قبول کاهش نمی یابند) نباید توسط کارخانه پذیرفته شوند. بنابراین ویژگی های انار باید تعیین و به کار گرفته شود.

شرایط و ویژگی های انار برای نگهداری در انبار

ویژگی های انار باید به شرح جدول زیر باشد :

ردیف کاستی ها حداکثرمجاز
1 آفت 0
2 آفت زدگی 3
3 نارسی 4
4 بدشکلی 7
5 ناهمگونی 7
6 آلودگی 4
7 آسیب دیدگی 15

یادآوری: هر یک از اجزا آسیب دیده می توانند به تنهایی برابر اعداد زیر باشد به شرط اینکه جمع از 15% بیشتر نشود مثلا:

جدول-اجزا آسیب دیدگی در انار

1 سوختگی بیشینه تا 10درصد
2 خراشیدگی پوست بیشینه تا 6درصد
3 ترک خوردگی بیشینه تا 3درصد
4 سوراخ شدگی بیشینه تا 14درصد
5 لهیدگی بیشینه تا 5درصد
6 یخ زدگی بیشینه تا 2درصد

درجه بندی انار برای انبار داری و صادرات جهانی انار

انارها را به سه درجه تقسیم بندی و درجه بندی می کنند.

– ممتاز

– درجه ۱

– درجه ۲

جدول – درجه بندی انار بر پایه بر آمد آزمون های انجام شده

ردیف کاستی ها ممتاز درجه1 درجه2
1 آفت(درصد) 0 0 0
2 آفت زدگی(درصد) ال1 بیش از1تا2 بیش از 2تا3
3 آسیب دیدگی(درصد) تا3 بیش از 3تا7 بیش از 7تا15
4 نارسی(درصد) تا1 بیش از 1تا2 بیش از2تا4
5 بد شکلی(درصد) تا5 بیش از2تا4 بیش از 4تا7
6 ناهمگونی(درصد) تا2 بیش از2تا4 بیش از4تا7
7 آلودگی(درصد) تا1 بیش از1تا2 بیش از2تا4
جمع کاستی ها 10 21 40

فرض می کنیم نمونه انار در آزمایشگاه از دیدگاه های گوناگون آزمون شده و هیچ یک از ویژگی های آن خارج از استاندارد نبوده و برآمد آزمون به شرح زیر می باشد:

جدول-مثالی از نحوه محاسبه نتایج آزمون

ردیف کاستی ها بر آمد آزمون ویژگی های درجه ممتاز
1 آفت 0 0
2 آفت زدگی 1 1
3 آسیب دیدگی 2 3
4 نارسی 0 1
5 بدشکلی 1 2
6 ناهمگونی 3 2
7 آلودگی 1 1
جمع کاستی 8 10

توضیح اینکه : چون ناهمگونی نمونه یک درصد بیشتر از اندازه ای است که برای درجه ممتاز در نظر گرفته شده و در دامنه درجه بندی یک قرار می گیرد با آنکه جمع کاستی های نمونه ۲ درصد کمتر از اندازه ای است که برای درجه ممتاز در نظر گرفته شده این نمونه درجه ۱ تشخیص داده میشود و اگر ناهمگونی نمونه به جای ۳، ۵ درصد بود این نمونه درجه ۲ تشخیص داده می شد.

شرایط سردخانه جهت حفظ و نگهداری از انار

نگهداری انار بر پایه های زیر استوار است:

– بهره گیری از دمای کم کردن انرژی گرمایی با خاستگاه زیستی میوه، همچنین کم کردن رشد میکروارگانیسم های فاسد کننده و جلوگیری از خراب شدن میوه، دمای نگهداری برخی از رقم های ماندگار در جدول شماره ۱ آمده است.

– بهره گیری از رطوبت بالا برای کاهش بخار شدن آب میوه و پاسداری از شادابی

– گردش هوا

– پیش سرد کردن

– نوع انار

۔ گند زدایی شامل:

الف- تیمار کردن

ب- تیمار شیمیایی

– بارچینی

اقدامات موثر در حفظ و ارتقاء سطح کیفی انار در بسته بندی

– آموزش افراد دست اندر کار بسته بندی

– کنترل دما و زمان

– مراحل ویژه فرآیند

– تسهیلات مربوط به انبار و بسته بندی کردن انار

– پایش (کنترل) انار در هنگام نگهداری

– کنترل کیفی انبار

– مدیریت و نظارت

شاخصهای حین بسته بندی انار  برای صادرات

بسته بندی اولیه

عبارتست از بسته بندی ابتدایی که فرآورده را در برابر آسیب های احتمالی که ممکن است سبب فساد آن ها شود حفظ می کند و عرضه مستقیم میوه را به شکل مناسبی تسهیل می نماید.

مواد بسته بندی موادی که در بسته بندی اولیه بکار می رود باید با استانداردهای ملی ایران مربوط به بهداشت و تندرستی جامعه مطابقت داشته باشد و باید به گونه ای باشد که نگهداری درست و کامل از کالا در برابر هر گونه آسیب و خرابی طی نگهداری و ترابری تامین نماید.

مواد مورد استفاده برای بسته بندی اولیه انار

– پوشش های پلاستیکی و کیسه های کاغذی قابل حمل (پوشش های پلاستیکی و کیسه های کاغذی همانند پلاستیکی می باشد)

– کیسه های توری قابل حمل با کیسه های توری و کیسه هایی از جنس پلاستیک، ویسکوز، الیاف بافته شده یا ترکیبی از این مواد.

– سینه ها یا جعبه ها (جعبه ها با ارتفاع بیش از ۲۵ میلی متر) ساخته شده از مقوای ضخیم، خمیر کاغذ، خمیر پلاستیک با چوب با کف صاف یا شکل داده شده باشند.

– مواد بسته بندی میتواند شکل متناسب با شکل میوه فرم داشته و رنگ آن مخصوص میوه باشد (مانند فویل که باید شفاف باشد) انارها ممکن است در بسته های قرمز رنگ بسته بندی شوند. به شرط آنکه هر گونه عیب چشمی در محصول چه در طرح، رنگ، اندازه سوراخ و غیره را نپوشاند.

روش های اصلی بسته بندی برای عرضه انار

روشهای اصلی بسته بندی انار برای مصرف به صورت های زیر می تواند باشد:

– کاربرد یک نوار پوششی در یک سینی یا جعبه

– کاربرد پوششی درباره سینی یا جعبه برای تشکیل یک بسته کامل

– روش بسته بندی در کیسه های توری

– روش بسته بندی در پوشش های پلاستیکی و کیسه های کاغذی

– روش بسته بندی در پوشش های پلاستیکی و کیسه های کاغذی با کیسه های توری

– بسته بندی در جعبه های تاشو

اطلاعات و علایم روی بسته بندی

یکی از وظایف هر بسته با جعبه انتقال اطلاعات است که دو هدف عمده زیر را پوشش می دهد:

– راهنمای و آگاهی بخش در مورد محتویات بسته و ویژگی های کمی ،کیفی، فیزیکی و شیمیایی آن

معرف محصول ، معرفی تولید کننده یا سازمان ها ، مبداء ، مقصد ، فرستنده و گیرنده این اطلاعات باید دارای ویژگیهای زیر باشد:

– به سرعت ، به راحتی، با کمترین کوشش قابل رویت باشد.

– فریب دهنده نباشد. مربوط به محصول یا کالای مظروف باشد.

– مطابق با قوانین و مقررات باشد.

انواع اطلاعات و هشدارهای مندرج روی بسته های مصرف کننده

– تاریخ تولید و انقضاء

– شماره پروانه بهداشتی

– شماره مجوز ساخت

– مواد تشکیل دهنده کالا

– طرز مصرف یاطبخ

– قیمت مصرف کننده

– فاسد شدنی است

– در جای خشک و خنک نگهداری شود

– دور از آفتاب نگهداری شود

مشخصات فنی انواع مواد اولیه در بسته بندی صادراتی انار

– مواد به کار رفته در ساخت بسته شامل: چوب، کارتن، پلاستیک و … باید با قوانین موجود مطابقت داشته باشد.

– این مواد باید مورد تایید سازمان های شناخته شده بین المللی بسته بندی باشد.

– اندازه بسته بندی برای مصرف کنندگان از لحاظ حجم محتویات ، تعداد و امکانات نگهداری مناسب و طبق سفارش مشتری باشد.

– انواع بسته بندی های مصرفی باید دارای قابلیت های تهیه از منابع داخلی ، انعطاف پذیری، مناسب با نیازهای مصرف کننده از لحاظ فنی و کیفیت باشد.

– بسته بندی باید به گونه ای باشد که ماهیت انار را سالم نگه دارد و مانع از صدمه دیدن انارها در بسته گردد (ممانعت ار فشارهای مستقیم و غیر مستقیم محیط)

– بسته بندی باید از هر گونه عوامل خارجی عاری باشد.

بررسی شاخص های بسته بندی در مورد نگهداری از میوه 

– کنترل رطوبت بسته به منظور حفظ کیفیت انار، تهویه هوا

– استفاده از اجسام کمکی داخل بسته ها برای تنظیم فضای مناسب

– رعایت روش های صحیح بسته بندی و پر کردن فضاهای خالی داخل بسته و رعایت قوانین و

استانداردهای مربوط به سایز بندی و درجه بندی انار

ضوابط و مقررات در خصوص کارتن های مخصوص بسته بندی صادراتی

در خصوص این کارتن ها باید طبق استاندارد آزمون های زیر انجام شده باشد :

– آزمایش سقوط آزاد

– تعیین مقاومت کارتن در مقابل فشار عمودی

– آزمایش حالت نوسانی یا لرزشی

– قابلیت جذب آب

– مقاومت به ترکیدن کارتن در حالت مرطوب

– مقاومت به ترکیدن کارتن در شرایط متعارفی

از انارهای بسته بندی شده نیز نمونه برداری می شود

نمونه برداری از انار را می توان برابر استاندارد شماره ۲۸۳۶ انجام داده و تمام آزمون ها باید روی هر بسته به گونه جدا انجام گردد. آزمون های انار بسته بندی شده به شرح می باشد:

– آزمون رنگ

– آزمون بو

– آزمون مزه، تازگی و رسیدن

– آزمون سوختگی، خراشیدگی، ترک خوردگی، سوراخ شدگی ، لهیدگی، نارسی، بدشکلی و ناهمگونی آزمون سرما زدگی و یخ زدگی

– آزمون آفت زدگی و آسیب برخاسته از بیماری های گیاهی

– آزمون داشتن کرم گلوگاه آزمون اندازه گیری چیزهای جامد محلول در آب

آزمون اندازه گیری اسیدیته

نشانه گذاری بر روی کارتن انار برای صادرات انار

علاوه بر نشانه های مورد نظر طرفین اطلاعات زیر باید خوانا و پاک نشدنی بر روی کارتن چاپ شود.

– کلمه (برای صادرات)

– وزن ناخالصی

– کلمه (محصول ایران)

– نام و آدرس شرکت صادر کننده میوه

– کشور مقصد

– علامت نشان دهنده سروته کارتن (علامت فلش)

– نام یا شکل میوه داخل کارتن

– علامت استاندارد ایران در صورت اجباری بودن

شاخص های بهداشتی در بسته بندی انار

رعایت بهداشت و نظافت فردی در کارگاه های بسته بندی

عدم آلودگی های ثانویه میکروبی

عدم آلودگی های فیزیکی و شیمیایی

نگهداری و تمیز کردن

روشهای کنترل آفات جلوگیری از آفات ، لانه گزینی و تکثیر

پایش و شناسایی، ریشه

شاخص های ارگونومیکی

در انبار بسته بندی انار

ویژگی محل های مخصوص جداسازی ، درجه بندی و بسته بندی انار از نظر ارگونومیکی ، نور، درجه حرارت ، ساختمان و تجهیزات بررسی شده است.

در بسته بندی های انار صادراتی

– ابعاد جعبه ها باید به گونه ای باشد که به سهولت قابل حمل توسط فرد باشند.

– محل هایی بر روی جعبه باید تعبیه شوند که حمل و نقل دستی آن را راحت تر سازد.

– بسته بندی به سهولت قابل استفاده باشد و بدون اینکه به میوه درون آسیب وارد شود قابلیت باز شدن داشته باشد.

– اطلاعات مربوط به چگونگی حمل و نقل و یا شرایط و زمان نگهداری بر روی بسته حتما قید شده باشد.

– میزان تحمل فشار (تعیین حداکثر تعداد بسته هایی که می توانند بر روی هم قرار گیرند)بر روی بسته ها درج شده باشند.

– از نوار های پلاستیکی دور جعبه ها برای راحتی حمل ونقل استفاده شود.

– تناسب بسته بندی اولیه با بسته بندی ثانویه و همچنین با ابعاد و اندازه کانتینر ها هماهنگ باشد.

شاخص های اطلاع رسانی بسته بندی انار

– اطلاعات مربوط به محصول و آگاهی مصرف کننده

– اطلاعات مربوط به محصول انبار

– برچسب گذاری

– آموزش مصرف کننده

– اطلاع رسانی به مصرف کننده

– ثبت سوابق و مستند سازی

شاخص های محیطی و فرهنگی برای صادرات جهانی

شناسایی و رعایت نکات مربوط به بازار هدف جزو عوامل موثر در بحث شاخص های فرهنگی است.شرایط جغرافیایی بازار هدف باید به دقت مطالعه شود و مدت زمان و رطوبت و درجه حرارت مجاز برای حفظ و نگهداری مطلوب باید به اطلاع مصرف کننده برسد.همچنین توجه به سلیقه ها و عادات الگو های مصرف حاکم بر بازار هدف و رعایت آن ها از عوامل موثر در بسته بندی انار می باشد.

شاخص های موثر در زمان حمل و نقل انار

مواد غذایی ممکن است آلوده شود و یا تحت شرایط مناسب (حتی در مواردی که اقدامات کنترلی  بهداشتی کافی در مراحل اولیه انجام می شود ) به مقصد نرسد، مگر آنکه اقدامات کنترلی موثر در طی حمل ونقل صورت پذیرد.

مواد غذایی باید در طی حمل ونقل به طور کلی محافظت شوند .نوع وسیله انتقال دهنده به نوع محصول و شرایط که تحت آن حمل ونقل انجام می شود بستگی دارد. در زمان حمل و نقل اقدامات لازم باید برای موارد زیر انجام پذیرد:

– محافظت از محصول در مقابل منابع آلودگی

– محافظت از محصول در مقابل صدماتی که ممکن است غذا را برای مصرف نا مناسب کند.

– فراهم آوردن محیطی که به گونه ای موثر رشد میکروارگانیسم های بیماری زا یا فاسد کننده و تولید مواد سمی در محصول را تحت کنترل در آورد.

تجهیزات حمل و نقل برای صادرات جهانی انار

در صورت لزوم وسایل حمل و نقل و ظروف فله باید به گونه ای طراحی و ساخته شوند که :

– موجب آلودگی بسته بندی و یا محصول نشوند

– بتوان آن ها را به خوبی تمیز کرد و در صورت لزوم ضدعفونی نمود.

– بتوان به راحتی در طول حمل و نقل ، بسته بندی های انار را جدا کرد.

– بتوان درجه حرارت، اتمسفر و سایر شرایط لازم را در حد مطلوب نگاه داشت و کنترل کرد تا محصول را در مقابل رشد میکروارگانیسم های مضر توسط آفات، عوامل شیمیایی و فیزیکی با آلاینده های میکروبی و یا سایر مواد و یا نامطلوب و در نتیجه فساد که منجر به نامناسب شدن محصول برای مصرف می شود، محافظت نمود.

اصول بهینه سازی شرایط حمل ونقل انار

آن چه در سیستم قیمت گذاری ، رقیبان را به رقابت با یکدیگر را می دارد، استفاده از نوعی حمل و نقل کلاست که کاهش قیمت ها را به همراه داشته باشد. پیشروان این صنعت سعی دارند با کسب تجربه و فعالیت در این عرصه و با کمک گرفتن از حمل و نقل ارزان ، محصول را با قیمتی پایین ارائه شده است. روانه بازار کنند و با کاستن از مواد در این قسمت توصیه هایی برای حمل و نقل بهینه محصولات ارائه شده است.

منبع:

راهنمای جامع کشت و بروش انار (مهندس فاطمه خدابنده لو)

برای مشاهده اخبار روز صنعت پسته و مطالب مفید کشاورزی و پسته به کانال پسته رفسنجان بپیوندید 

برای عضویت در کانال بر روی تصویر زیر کلیک کنید:

مشاهده محتوا بیشتر
ادامه مطلب مهندس مهدی امیری
بارگذاری بیشتر در باغبانی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید

آشنایی با تاریخچه و ساختار گیاه گندم

آشنایی با تاریخچه و ساختار گیاه گندم در طول دوره پیش از کشاورزی، انسان الگوی غذایی خود را …