آشنایی با اهمیت وضرورت دیم کاری

مقدمه ای بر آشنایی با اهمیت دیم کاری 

با روندی که افزایش جمعیت در جهان دارد برای تامین مواد غذایی مورد نیاز در آینده بایستی میزان تولیدات کشاورزی و مواد غذایی بیش از حدود 60 درصد افزایش پیدا کند تا بتواند شکم های گرسنه جمعیت را سیر نماید. رشد فعلی جمعیت در جهان حدود 2/5 تا 3 درصد و جمعیت جهان را در شروع قرن حاضر حدود 7/5 میلیارد و در سال 2150 حدود 10 میلیارد نفر پیش بینی می کنند.

البته افزایش جمعیت دنیا بیشتر شامل کشورهای جهان سوم است. رشد جمعیت کشورهای پیشرفته صنعتی در حدود ۸/• درصد و کشورهای در حال توسعه حدود ۳ درصد می باشد رشد جمعیت ایران برابر سرشماری اخیر نیز زیاد بوده و پیش بینی می کنند بیش از ۷۰ میلیون نفر و در سال 1400 شمسی به 140 میلیون نفر بالغ گردد.

افزایش جمعیت در اهمیت دیمکاری

با مقایسه رشد جمعیت جهان سوم و کشورهای پیشرفته ملاحظه می شود که ۷۰ درصد جمعیت جهان در کشورهای در حال توسعه متمرکز شده در حالی که از نظر تولیدات مواد غذایی این نسبت جهت عکس دارد.در کشورهای پیشرفته با استفاده از تکنولوژی و بکارگیری علوم و فنون جدید تولید مواد غذایی و عملکرد محصولات کشاورزی در واحد سطح به سرعت در حال افزایش است.

به طوری که اغلب مقدار تولیدات از مصرف داخلی بیشتر است ولی متاسفانه در بیشتر کشورهای در حال توسعه در عین افزایش سریعتر جمعیت کمبود مواد غذایی در حال گسترش است و قسمت عمده در آمد ارزی این قبیل کشورها به مصرف واردات مواد غذایی می رسد.

در اکثر دهات کشور ما کشت منحصر به فرد غلات است و بیش از ۸۰ درصد خوراک اهالی نانی است که از آرد غلات تهیه می شود ، با توجه به مصرف سرانه و تولید سالیانه کشور برابر آمارهای منتشر شده در سال مقدار زیادی گندم و جو به ارزش بیش از 450 میلیون دلار از کشورهای خارج وارد می کنیم.

که تولید آن در انحصار قدرتمندان کشورهای پیشرفته قرار داشته و فروش و تحویل آن به عنوان یک حربه یا سلطه سیاسی بر علیه کشورهای نیازمند مورد استفاده قرار می گیرد و برای نجات و رهایی از قید این وابستگی ها چاره ای جز تقویت بنیان های اقتصادی در زمینه تولید آن ها در کشور نخواهیم داشت.

افزایش جمعیت در اهمیت دیمکاری

رشد سریع صنعت در کشاورزی

کشورهای جهان سوم باید در یک زمان کشاورزی و صنعت را به موازات هم توسعه دهند. رشد سریع صنعت پیشرفته مستلزم کشاورزی پیشرفته است و در کشورهای پیشرفته هم انقلاب کشاورزی قبل از انقلاب صنعتی به وقوع پیوست ، برتری آمریکا بر شوروی و اروپا فقط تکنولوژی صنعتی آن نیست چون کشورهای اروپایی هم از نظر تکنولوژی صنعتی قوی هستند.

برتری آن بخاطر پیشرفت تکنولوژی کشاورزی آن است که جهان گرسنه و شوروی و اروپا را تحت الشعاع قرار داده. اجیر و جیره خوار بودن هنگامی است که انسان به مواد غذایی احتیاج داشته باشد، چون انسان گرسنه مطيع ، رام و بدون واکنش و بدون اعتراض به هر کاری که بخواهند تن در می دهند .

در حال حاضر فقط با پیشرفت علم و دانش است که می توان تمام مایحتاج تغذیه را تامین نمود اگر همچنان بی اعتنا بمانیم ديمزارها در حال فرسایش و با ندانم کاری های ما مراتع نیز در حال انهدام و ملتی را به قحطی و گرسنگی تهدید می کنند، به دنبال یک سال کم باران و کم علوفه امروز میلیون ها گوسفند و بز از گرسنگی می میرند و اگر این بی اعتنایی ها ادامه یابد فردا نوبت انسان ها نیز خواهد رسید.

دیم کاری در ایران به چه شکل است؟

دیمکاری به معنی کشت بدون آبیاری است و به زراعتی گفته می شود که با آب باران رشد و نمو نماید کلمه دیم از زمان های قدیم بین مردم این مرزو بوم مصطلح بوده و از آن به مفهوم هر چیزی که رها شده و خارج از کنترل باشد یاد شده و در فرهنگ های فارسی نیز زراعتی که از باران آب خورده معنی شده است . یا به عبارتی شرایطی از کشت است که گیاه به آب باران وابسته است و احتمال وقوع تنش رطوبتی در مراحلی از رشد گیاه وجود دارد.

تا کنون در ایران برای دیمزار چه از نظر حقوقی و چه از نظر علمی تعریف جامعی نشده و ضابطه ای نیز برای کنترل آن وجود ندارد و همین موضوع برای مراتع نیز صادق است زیرا اصولا مراتع و ديمزارها در ایران همیشه بصورتی قابل تبدیل به یکدیگر بوده و با توجه به شرایط جوی و اجتماعی و اقتصادی در بعضی از سال ها از سطح یکی کاسته شده و به سطح دیگری افزوده می گردد.

و تفکیک مرتع و دیمزار عملا مشکل می باشد چون زمین هایی که در ديمزارها برای یک یا چند سال آیش گذاشته می شود در این مدت به عنوان مرتع مورد استفاده قرار می گیرد و به این ترتیب تا کنون دیمکاری در این سرزمین به عنوان یک تکنیک و فن شناخته نشده و به عنوان یک منبع عظیم تولید مواد غذایی مطرح نبوده است.

آشنایی با اصول کشاورزی و دیم کاری در ایران

در ایران هیچگاه لازمه دیمکار بودن آشنایی با اصول کشاورزی و بخصوص دیمکاری مورد نظر نبوده و دیمکاری بعنوان فعالیتی جنبی بحساب می آمده که صاحبان حرفه های مختلف و خوش نشینان دهات قسمتی از وقت خود را به دیمکاری اختصاص می دادند .

در حالی که این رشته عظیم از زراعت به خصوص در کشور ما بایستی از اهمیت و منزلت خاصی برخوردار باشد زراعت گندم و جو به صورت دیم بخش عظیمی از اراضی مزروعی کشور را به خود اختصاص داده و تولید گوشت و حل مشکل بزرگ تغذیه دام در ایران بدون ایجاد منابع بزرگ تولید علوفه تحت شرایط دیم امکان پذیر نمی باشد .

خوشبختانه اخیرا حرکتی در جهت کاربرد روش های علمی در دیم کاری مملکت ما انجام شده و از سال ۱۳۵۲ بار تحقیقاتی به تجربه کشیده شده و نتایج قابل توجهی از آن بدست آمده است.

که امیدواریم با کوشش محققین و مجریان و دیم کاران این امر مهم و حیاتی مملکت با برنامه ریزی های جامع و کامل تحقق پیدا نموده و با کاربرد متدهای صحیح زراعی و استفاده از نتایج تحقیقات به عمل آمده بتوانیم تولید محصولات دیم غله و علوفه را تا آنجا افزایش دهیم که تمام و قسمت اعظم احتياجات گندم و جو و علوفه در کشور اما از کشت و کار دیم تامین گردد.

و مزارع آبی بتواند به سایر محصولات عمده و مورد نیاز مملکت اختصاص یابد، و برای دست یابی به خود کفایی در کلیه زمینه های تولید محصولات کشاورزی به نظر می رسد که تنها راه ممکن باشد.

آشنایی با اصول کشاورزی و دیم کاری در ایران

 اهمیت و ضرورت دیم کاری

کشور ایران در حالی که مساحتی حدود 165 میلیون هکتار دارد ولی برابر اعلام  وزارت کشاورزی 114 میلیون هکتار آن برای کشاورزی مناسب نبوده و مساحتی حدود 51 میلیون هکتار قابل کشت و زرع و مناسب برای کشاورزی می باشد.

از این مقدار حدود ۱۹ میلیون هکتار در حال حاضر بصورت آبی و دیم کشت می شود و کل سطح زیر کشت سالیانه آبی حدود 5/25 میلیون هکتار و كل اراضی که زیر کشت آبی و دیم می رود بصورت سالیانه و دائمی 14 میلیون هکتار و بقیه بصورت آیش می باشد (۱۲میلیون هکتار زیر کشت محصولات سالانه و ۲/۳ میلیون زیر کشت محصولات دائمی است ) سطح زیر کشت دیم در ایران بین ۱۰ تا ۱۲ میلیون هکتار برآورد شده که سالیانه حدود نصف آن کشت و بقیه به مدت یک تا سه سال آیش گذاشته می شود.

مقدار کل ریزش های جوی سالیانه در کشور

مقدار کل ریزش های جوی سالیانه در کشور 335 میلیارد متر مکعب بر آورد شده که از این مقدار کل نزولات حدود 242 میلیارد متر مکعب آن تبخیر شده و به هدر می رود و در صورتی که بتوانیم باقیمانده آن را کنترل نموده و بصورت سد ، چاه ، چشمه ، قنات و استفاده از رودخانه مورد بهره برداری قرار دهیم شاید بتوانیم حدود ۱۰ میلیون هکتار از اراضی و زمین های قابل کشت را بصورت آبی زراعت نماییم و بقیه زمین ها همچنان بدون آب باقی خواهد ماند، در حال حاضر که حدود ۱۹ میلیون هکتار بصورت آبی و دیم کاشت می شود.

هنوز مقدار زیادی از محصولات کشاورزی مورد نیاز خود را از خارج خریداری می کنیم و با روند افزایش جمعیت احتياجات کشور به تولیدات کشاورزی و مواد غذایی به مراتب بیش از محصولات زمین های آبی است و بنابراین نمی توانیم کشاورزی خود را در کشت آبی خلاصه کنیم و اینجاست که اهمیت و ضرورت دیم کاری بیشتر جلب توجه می کند .

مقدار کل ریزش های جوی سالیانه در کشور

تولیدات کشاورزی کشور ایران

تولیدات کشاورزی ما بسیار کمتر از احتياجات ماست و برای تولید بیشتر آب کنترل شده  کافی نداریم البته باید با بالا بردن دانش کشاورزی و اعمال مدیریت صحیح افزایش تولید در واحد سطح داشته باشیم و اگر آب برای کاشتن همه زمین های مزروعی نداریم حداقل باید از آب های موجود حداکثر استفاده را نموده و احتیاجات سالانه خود را بدست آوریم.

و درعین حال لازم است که برای دیم کاری ارزش و اهمیت ویژه ای قائل شویم چون با استفاده از تکنیک های پیشرفته و شیوه های صحیح دیم کاری خواهیم توانست تولیدات کشاورزی خود را تا حد قابل ملاحظه ای افزایش دهیم. در تمام مناطق دنیا نیز توجه به دیمکاری افزایش یافته است.

چنانچه طی سال   های ۱۹۵۰ تا ۱۹۹۰ سطح اراضی آبی تقریبا به سه برابر افزایش یافت یعنی در سال ۱۹۵۰ معادل 94 میلیون هکتار و در سال ۱۹۹۰ به ۲۷۳ میلیون هکتار رسید. ولی بتدریج نرخ افزایش سطح مزارع آبی کاهش یافت و هم اکنون به کمتر از یک درصد رسیده است.

کاهش چشمگیر توسعه اراضی آبی

بنابراین کاهش چشمگیر توسعه اراضی آبی و در عین حال تقاضای روزافزون برای غذا و پوشاک، این مفهوم را دارد که در آینده کشاورزی دیم نقش به مراتب مهمتر و بیشتری در تامین نیازهای غذایی بشر ایفا خواهد نمود و مسلما تولید محصولات کشاورزی در مناطق خشک و نیمه خشک جهان توسعهخواهد یافت.

هر چند موفقیت در زراعت دیم بستگی به نزولات آسمانی و رحمت کافی و منظم الهی دارد اما اعمال شیوه های صحیح کشت تاثیر بسیار عمده ای در بهبود وضعیت زراعت و در نتیجه افزایش تولید دارد و در صورتی که آموزش های فنی لازم به کشاورزان دیم کار داده شود.

و دولت نیز به جای تحمل هزینه های گزاف وارد نمودن گندم از کشورهای خارج با کمک های معنوی و مالی به طرق مناسب کشتکاران دیم را هدایت و حمایت نماید بدون تردید میزان تولید گندم و جو در اراضی دیم کشورمان به سرعت به دو برابر آنچه که هست خواهد رسید و به تدریج نیازی به وارد کردن این محصولات نخواهیم داشت .

به عنوان نمونه در زراعت های دیم که به مسائل تکنیکی و استفاده صحیح از نهادها توجه شده میزان تولید گندم در یک هکتار حدود ۲۰۰۰ تا ۲۵۰۰ کیلو بوده ، در حالی که برابر آمار منتشره از طرف مرکز آمار متوسط عملکرد یک هکتار حدود ۹۰۰ کیلوگرم در سطح کشور در شرایط سنتی و محلی است .

کاهش چشمگیر توسعه اراضی آبی

زراعت غلات دیم در ایران

زراعت گندم و جو دیم در ایران اهمیت فوق العاده ای دارد و همیشه مورد احترام ایرانیان بوده و یکی از مهمترین محصولات برای تغذیه و خوراک انسان و دام بشمار می رود . دیم کاری در ایران عمدتا به گندم و جو اختصاص دارد .

البته در تمام نواحی نیمه خشک کره زمین دیم کاری عمدتا بر اساس کشت گندم است زیرا سازگار ترین محصول در این شرایط می باشد ولی در نقاط مختلف ایران محصولات دیگری از قبیل : حبوبات، آفتابگردان ، ذرت خوشه ای ، زیره ، هندوانه ، و خربزه و درختان میوه هایی مانند انگور ، پسته و بادام نیز بصورت دیم کشت می شوند.

اراضی زیر کشت سالیانه گندم و جو به چه شکل است؟

اراضی زیر کشت سالیانه گندم و جو بصورت آبی و دیم حدود7/5 میلیون هکتار است که حدود 5 تا 6 میلیون هکتار آن دیم است .گندم حدود 6 میلیون هکتار آبی و دیم با عملکرد متوسط ۹۰۰ کیلوگرم در هکتار عملکرد متوسط جو در هکتار برای دیم ۵۰۰ کیلوگرم (حداکثر در استان چهارمحال و بختیاری 1600 کیلو) و متوسط عملکرد آبی گندم ۳۵۰۰ کیلوگرم و دیم ۹۰۰ کیلوگرم است که متوسط حداکثر راندمان ۳۸۰۰ کیلوگرم و حداقل در استان بلوچستان ۱۹۰۰ کیلوگرم در هکتار است بنابراین متوسط تولید حدود 6 میلیون هکتار اراضی دیم گندم و جو از ۹۰۰ کیلو گرم در هکتار تجاوز نمی کند .

در حالی که بعضی کشور ها با شرایط آب و هوایی مشابه بسیار بیشتر از این برداشت می کنند . مثلا در آناتولی در بخش مرکزی ترکیه که مشابه آب و هوای استان های غربی و شمال غربی کشور ماست بطور متوسط حدود ۲۰۰۰ کیلو محصول برداشت می شود که نشان دهنده پیشرفت دانش کشاورزی آن ها و موفقیت روش های جدید در افزایش تولید دیم زارها است .

اراضی زیر کشت سالیانه گندم و جو به چه شکل است؟

بکار گیری روش های صحیح دیم کاری

در ایستگاه کشاورزی سرارود در استان کرمانشاه کارشناسان و متخصصین کشاورزی با بکار گیری روش های صحیح دیم کاری توانسته اند از مزرعه ای در سطح ۲۰ هکتار عملکرد بالاتر از ۲ تن داشته باشند ، یا جهادسازندگی با اجرای طرح های دیم کاری در استان مرکز می در سطح حدود ۳۷ هزار هکتار عملکرد متوسط ۱۱۲۵ کیلوگرم در هکتار داشته در حالی که عملکرد مزارع شاهد استان حدود 600 کیلوگرم در هکتار بوده است یا در استان اصفهان عملکردی تا حدود ۲ تن در هکتار داشته است .

با توجه به این شواهد و نتایج بدست آمده پایین بودن سطح تولید به غیر از شرایط اقلیمی و وضعیت آب و هوا به عوامل دیگری نیز که همان روش های صحیح و تکنیک های زراعت دیم است بستگی دارد که لازم است آن ها را به دیم کاران آموزش داد .

اگر متوسط برداشت را از 900 کیلوگرم به 1400 کیلوگرم برسانیم یعنی در سطح 6 میلیون هکتار3 میلیون تن و بیش از کسری سالیانه افزایش تولید خواهیم داشت و اگر آن را به بیش از 1400 کیلوگرم در هکتار برسانیم می توانیم قسمتی از اراضی آبی را از کشت گندم و جو آزاد نموده و به کشت سایر محصولات مورد نیاز اختصاص دهیم و این کار نیز ممکن و قابل دستیابی است.

سطح زیر کشت غلات آبی و دیم در کشور

بر اساس مطالعات و بررسی های به عمل آمده به وسیله ستاد هماهنگی برداشت غلات وزارت کشاورزی سطح زیر کشت گندم و جو در سال زراعی ۸۲-۱۳۸۱ در کل کشور معادل ۷۹۱۱۲۰۰ هکتار بوده است .

مناطق مهم کشت گندم و جو در کشور به ترتیب اهمیت 5 استان خراسان ، آذربایجان شرقی ،خوزستان ، فارس و زنجان بوده است بطوری که حدود ۵۰ درصد اراضی زیر کشت گندم و جو در این ۵ استان قرار گرفته اند .

چنانچه اراضی زیر کشت غلات کشور به تفکیک گندم و جو مورد تحلیل قرار گیرد ملاحظه می شود که از مجموع اراضی زیر کشت غلات 6240840 هکتار یا 75/1 درصد به کشت گندم و 1670360 هکتار یا 24/9 درصد به کشت جو اختصاص داشته است .

همچنین چنانچه ارقام فوق بر حسب سطح زیر کشت آبی و دیم مورد تحلیل قرار گیرد ملاحظه می شود که مقدار 2898810هکتار یا 35 درصد زیر کشت آبی 4901671 هکتار با 65 درصد زیر کشت دیم بوده است .

مقایسه درصدهای فوق حاکی از آن است که حدود دو سوم اراضی کشور را مناطق دیم خیز تشکیل می دهند . که نقشه پیوست مراکز مهم دیم خیز کشور را نشان می دهد و بر اساس این نقشه مراکز مهم دیم خیز کشور بیشتر در مناطق شمال شرقی و سرتاسر مناطق غربی ایران قرار گرفته است .

سطح زیر کشت گندم

سطح زیر کشت گندم کشور حدود 6/24 میلیون هکتار در سال زراعی ۸۲-۸۱ بوده که 36/76 درصد آن آبی و 63/24  درصد آن دیم می باشد. 

استان خراسان با حدود 635 هزار هکتار ( 10/18 درصد ) بیشترین سطح زیر کشت گندم کشور را به خود اختصاص داده و پنج استان خوزستان ، کردستان ، آذربایجان شرقی ، فارس و همدان به ترتیب مقام های دوم تا ششم را دارا هستند و این استان ها جمعا 46/78 درصد سطح زیر کشت گندم کشور را دارند . کمترین سطح زیر کشت مربوط به استان هرمزگان با حدود ۱۲ هزار هکتار ( 0/19 درصد ) بوده است .

میزان تولید گندم کشور

میزان تولید گندم کشور حدود 12/5 میلیون تن در سال زراعی ۸۲-۸۱ بوده که 66/12 درصد آن از کشت آبی و 33/88 درصد از کشت دیم حاصل شده است .

استان فارس با تولید حدود 1699 هزار تن ( 13/65 درصد ) بیشترین مقدار تولید گندم کشور را به خود اختصاص داده و پنج استان خراسان – خوزستان – آذربایجان غربی – آذربایجان شرقی – و همدان به ترتیب در مقام های دوم تا ششم قرار دارند استان های مذکور جمعا 54/8 درصد میزان تولید گندم کشور را دارا می باشند استان گیلان نیز با حدود 15 هزار تن (0/12 درصد ) کمترین مقدار تولید را دارد .

عملکرد گندم آبی کشور ۳۵۸۹ کیلو و عملکرد گندم دیم در سال زراعی ۸۲-۸۱ مقدار 10/69 کیلوگرم گزارش گردیده که بیشترین عملکرد گندم آبی 4579 کیلوگرم به استان فارس و کمترین آن با 1924 کیلوگرم در هکتار به استان سیستان و بلوچستان تعلق دارد و بیشترین عملکرد گندم دیم 2409 کیلوگرم به استان مازندران و کمترین با 349 کیلوگرم در هکتار به استان هرمزگان تعلق دارد .

میزان تولید گندم کشور

تاریخچه دیم کاری در جهان

دیم کاری یا Dry Farming که بر اساس آخرین چاپ دایره المعارف بریتانیکا در سال ۲۰۰۷ آنرا Dryland farming هم می گویند نوعی کاشت محصولات مختلف بدون آبیاری است که در مناطقی با میزان بارندگی محدود رایج است از قرن ها قبل دیم کاری در جهان رایج بوده است ولی آنچه که در حال حاضر در کشورهای پیشرفته صورت می گیرد با دیم کاری در سرزمین های در حال رشد تفاوت فراوان دارد .

در بسیاری از مناطق دیم خیز جهان مثل قسمت هایی از آفریقا و خاورمیانه ، از قرن ها قبل تا کنون تغییرات زیادی در سیستم دیم کاری صورت نگرفته و در بسیاری از این مناطق کشاورزی سنتی و کشت گیاهان زراعی محدود به مساحت های کم و با ابزار دستی و دام ها صورت می گیرد و از دوران مسیحیت تا کنون بسیاری از این روش ها تغییر زیادی ننموده و دگرگونی قابل توجهی در آن بوجود نیامده یا روندی بسیار کند داشته است .

تنها دگرگونی در مناطقی که از نظر اقتصادی امکان پذیر بوده مکانیزه شدن نوع شخم بوده ولی روش های کاشت و برداشت تغییر زیادی نکرده است در حالی که کلیه مناطق دیم خیز در کشورهای پیشرفته با تغییرات زیادی از نظر مدیریت کشت و نگهداری خاک مواجه بوده اند.

پیشرفته ترین کشورها از نظر مدیریت و تکنولوژی در دیم کاری

پیشرفته ترین کشورها از نظر مدیریت و تکنولوژی در دیم کاری عبارتند از :

استراليا ، کانادا و آمریکا که در آن ها تکامل مدیریت در دیم کاری به موازات هم بوده در عین حال که مشابه همدیگر نبوده است بدین معنی که در استراليا اهمیت گوسفند داری و تولید پشم منجر به توسعه مدیریت در دیم کاری شده که با کانادا و آمریکا متفاوت است ، در آمریکا احداث راه آهن عامل مهمی در توسعه دیم کاری و بهبود مناطق دیم خیز بوده است و علاقه مندی و تمایل دست اندرکاران راه آهن برای توسعه این مناطق جدید وقتی افزایش یافت که حمل تولیدات کشاورزی به بازارها منبع درآمدی برای آن ها گردید.

و مقدار قابل توجهی زمین برای فروش در تصاحب آن ها قرار گرفت. صاحبان راه آهن برایجلب توجه کشاورزان مهاجر به این مناطق مزارع آزمایشی ایجاد نمودند تا امکان کشت و زرع در این مناطق را به آن ها نشان دهند همچنین در تاسیس ایستگاه های تحقیقاتی همکاری نمودند.

و نیاز به اطلاعات و تشکیلاتی برای بررسی مسائل و پیدا کردن راه حل ها منجر به برگزاری کنگره دیمکاری و بعدها کنگره بین المللی دیم کاری شد و دستی در تحقیقاتی دیم تاسیس گردید و برای اولین بار نشریات تحقیقاتی در سال ۱۹۱۵ به وسیله آنها چاپ گردید.

پیشرفته ترین کشورها از نظر مدیریت و تکنولوژی در دیم کاری

مسائل اصلی زراعت دیم در ایران

مهمترین عواملی که در میزان تولید محصول در زراعت دیم مؤثرند به غیر از عوامل اقلیمی و آب و هوا عبارتند از :

  1. شناخت خصوصیات خاک زراعتی ، بافت خاک ، ساختمان خاک ، عمق خاک ، نفوذ پذیری ، شیب و سایر خصوصیاتی که در تولید محصول دیم مؤثرند .
  2. طرز تهیه زمین و روش کار به منظور ذخیره سازی رطویت در زراعت دیم
  3. استفاده از ماشین آلات مناسب و ادوات کشاورزی مخصوص زراعت دیم .
  4. استفاده صحیح و به موقع از نهاده ها در زراعت دیم
  5. برقرار نمودن تناوب و آیش بطور صحیح و بر حسب نیاز منطقه
  6. مبارزه صحیح و به موقع با علف های هرز در طول فصل آیش .
  7. کاشت صحیح بذر و رعایت موقع کاشت آن ، با استفاده از بذر مناسب و گواهی شده .

روش های بهبود کاشت دیم

آنچه را که می توان از نظر سیاست های کشاورزی کشور برای بهبود کاشت دیم پیشنهاد نمود عبارتند از :

  • ایجاد ایستگاه های تحقیقاتی و تهیه بذور مادری و یافتن روش های بهزراعی در دیم کاری به منظور اعمال معیارهای فنی زراعت دیم از نظر شیب قابل کشت و طبقه بندی دیم زار و انجام عمليات زراعی و حفاظت خاک و آب.
  • توسعه فعالیت های تحقیقاتی جهت ارقام محصول مناسب با شرایط هر منطقه .
  • تهیه و تدارک بذور اصلاح شده یا گواهی شده برای تمام یا قسمتی از دیم زار ها و بوجاری و ضد عفونی نمودن بذور مورد نیاز دیم زارهای کشور .
  • کاهش هزینه تولید و افزایش راندمان تولید گندم در واحد سطح با استفاده از تمامی امکانات و از طریق:
  1. مدرن سازی تولید گندم در قالب زراعت های یکپارچه و گروهی با مدیریت واحد و با استفاده از تسهیلات مشترک .
  2. اجرای سیاست هایی برای فراهم نمودن امکانات و تسهیلات بیشتر در ارائه نهاده ها و ابزار تولید .

  3. تعیین قیمت تضمینی گندم بر مبنای هزینه های تولید و بهبود رابطه مبادله آن با سایر محصولات کشاورزی.
  4. قراردادن گندم در مساحت مناسب در قالب الگوی کشت معقول و تناوب مناسب هر منطقه.

روش های بهبود کاشت دیم

منابع مورد استفاده در مقاله آشنایی با اهمیت وضرورت دیم کاری

  1. اسعدی سید حسین بحران غذا ۱۳۹۶
  2.  بای بوردی دکتر احمد – اصول مهندسی آبیاری ۱۳۹۹ دانشگاه تهران جلد اول روابط آب و خاک
  3. پیمانی فر بهرام – ملک پور بهروز – فائزی پور مهدی ۱۳۹۰ وزارت کشاورزی معرفی گیاهان مهم مرتعی
  4. دکتر خدابندهناصر – غلات ۱۳۹۹ دانشگاه تهران ه
  5.  رستگار محمد علی – اصول عمومی زراعت ۱۳۹۹ دانشگاه آزاد اسلامی
  6. رستگار محمد علی زراعت عمومی ۱۳۷۲ چاپ اول و ۱۳۸۶ چاپ هفتم انتشارات برهمند تهران
  7. رستگار محمد على علفهای هرز و روشهای کنترل آنها ۱۳۷۵ چاپ اول و ۱۳۸۶ چاپ سوم مرکز نشر دانشگاهی تهران
  8. رستگار محمد علی کنترل و گواهی بذر ۱۳۷۹ انتشارات برهمند تهران
  9. رستگار محمد على : زراعت نباتات علوفه ای ۱۳۸۶ انتشارات برهمند تهران
  10. رستگار محمد على : زراعت گیاهان صنعتی ۱۳۸۵ انتشارات برهمند تهران.

برای عضویت در کانال تلگرام، اینستاگرام و آپارات پسته رفسنجان بر روی تصاویر زیر کلیک کنید:

 



برچسب‌ها:, , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,
برگشت به بالا